Tấm lòng người mẹ

"Nếu con không có người thân, mẹ sẽ là người thân của con"

Vốn xuất thân từ ngành y và từng làm công việc liên quan đến cai nghiện ma túy, khi mới chuyển về Khu Gia đình (năm 2012), chị Trang cảm thấy "hoảng" trước số lượng trẻ ở đây. Ban đầu, chị nghĩ đơn giản là "ráng tới 5 giờ chiều sẽ về".

ẢNH: THÚY LIỄU

"Nhưng công việc ở đây thường là từ sáng hôm nay đến sáng hôm sau nên tôi tự thử thách tối ở lại cùng các con. Buổi tối, các mẹ thường cho các con giăng mùng ngủ. Khi thấy bé T.A (bị bệnh máu trắng, liệt nửa người) khập khiễng tự giăng mùng, thương quá, tôi nghĩ sao con có nghị lực tự giăng mùng rồi tấn mùng ngay ngắn. Lúc đó tôi nghĩ người thân của con ở đâu mà để con ở đây? Rồi tôi tự nhủ, nếu bé không có người thân thì mình ở lại, làm người thân của các bé", chị Trang kể lại những tháng ngày đầu tiên về làm mẹ của các con.

Từ đó, giờ giấc sinh hoạt của chị Trang bám theo lịch của các trẻ. 5 giờ 30 gọi các con dậy, "phân luồng" các con cấp 1, 2, 3 chuẩn bị đi học, nhóm mầm non lo vệ sinh, ăn sáng. 7 giờ, nhận thực phẩm, vào bếp, dọn dẹp, giặt giũ…, 11 giờ phải nấu cơm nước xong để đón trẻ đi học về, tắm rửa, cho ăn, ru ngủ. 13 giờ gọi các con dậy chuẩn bị ca học chiều. Ngày nào trời mưa thì chị Trang nấu nước ấm tắm cho từng đứa, rồi sấy tóc, buộc tóc. 17 giờ 45, các con ăn cơm chiều, 18 giờ 30 lên bàn học, khoảng thời gian mà theo chị Trang là "căng nhất ngày".

Con bệnh thì mẹ Trang đưa đi khám, nhập viện thì mẹ trực nuôi. Trong nhà có bé bị hen suyễn, trời trở lạnh là chị đặt báo thức nửa đêm qua phòng xem con ổn không. Đợt dịch Covid-19, chị ở làng liền tù tì 7 tháng. Nhà chị Trang ở P.Tân Uyên (TP.HCM), ông xã đã quen với cảnh vợ "trực dài" nên lúc nào rảnh là chạy xuống thăm chị.

Ước mơ về một ngôi nhà

Vào nghề với "hai bàn tay trắng" về kỹ năng, chị Trang tự đi học thêm công tác xã hội, tâm lý trẻ em. Tuy nhiên, điều chị giữ làm "kim chỉ nam" cho mình lại rất giản dị: phải chấp nhận các con.

Khu Gia đình là nơi đón nhận những mảnh đời bé thơ với vết thương lòng sâu hoắm. Chị Trang đã phải đối mặt với những đứa trẻ không nói một lời suốt nhiều ngày hoặc những trường hợp phức tạp như bé L.K, đứa trẻ bị cha mẹ ruột chở đi bỏ rơi, khiến bé nhớ mãi hình ảnh đó.

"Bé K. mất niềm tin, bị tổn thương quá nặng, mình nói gì bé cũng "dạ dạ" vậy thôi chứ không làm hoặc làm ngược lại ý mình dặn. Tôi hiểu đó là cách con tìm kiếm sự chú ý của mình, là cách trẻ phòng vệ trước những bất an. Mình phải bám sát, khen thưởng đúng lúc. Tôi chăm các con bằng những cách tự nhiên hết sức, như cách mẹ ruột chăm tôi lúc nhỏ, không nói những thứ giáo điều hay giảng đạo lý. Trẻ nào cũng có phần hồn nhiên, miễn là người lớn đừng vội đè khuôn", chị Trang tâm sự.

ẢNH: HOÀNG VÂN

Và không phải đứa trẻ nào cũng ngoan. Có bé "quậy" đến mức cả khu bó tay, đưa sang nhà 12A để chị Trang "giải cứu". Sau một buổi tâm sự cùng chị, bé trở lại bình thường. Chị cười: "Chắc cũng là cái duyên, cái "cơ" của nghề".

Mô hình hiện nay tại Làng Thiếu niên Thủ Đức là trẻ từ 4 tuổi chuyển về Khu Gia đình, bé gái ở đây tới khi học đại học ra trường, còn bé trai đến 12 tuổi thì chuyển sang Khu Quản lý nam. Có lần 7 đứa con trai đến tuổi chuyển đi một lượt, căn nhà bỗng trống hoác, chị Trang buồn đến mức muốn nghỉ việc. "Nuôi nó từ 3 tuổi tới 12 tuổi, chưa từng làm mẹ mà mình thương như con ruột. Tự nhiên nó đi, mình hụt hẫng, tổn thương lắm. Mà rồi cũng ráng ở lại vì những đứa khác còn cần mẹ", chị chia sẻ.

Niềm vui lớn nhất của chị Trang là nhìn các con trưởng thành. Chị xúc động kể về Thảo, đứa con nuôi đã học đại học, lập gia đình và nay đã có con. Chị và chồng còn đại diện đứng tên trên thiệp cưới của Thảo như cha mẹ ruột. "Khi gả Thảo, tôi không có suy nghĩ là sau này Thảo sẽ trở về thăm hay này kia. Con có quay lại thì đó là may mắn của mình. Nay tôi còn được lên chức bà ngoại, hạnh phúc lắm", chị cười.

ẢNH: HOÀNG VÂN

Suốt 13 năm gắn bó với Khu Gia đình, trong lòng chị Trang ôm ấp một trăn trở khôn nguôi về sự cô đơn của bọn trẻ. Chị kể buổi tối khi các con đã lên giường ngủ, chị có thói quen đứng ở cửa phòng nhìn từng đứa. "Các con có mền, có gối, nằm ngủ chung với nhau trên giường, mà cảm giác… vẫn cô đơn. Có đứa còn nói với tôi là sau này lớn lên lấy vợ, chỉ lấy ai giống mẹ Trang thôi", chị kể lại trong tâm trạng nghẹn ngào. Chị hiểu mình chính là hình mẫu duy nhất về người thân mà nhiều đứa trẻ ở đây cảm nhận được.

Vậy nên cứ đến tết, chị Trang xin Ban giám đốc Làng Thiếu niên Thủ Đức chở các con về nhà mẹ ruột của chị (P.Tân Uyên, TP.HCM), mà chị nói thân thương là cho các con về nhà ngoại chơi tết. Các bé được mặc áo dài, đi chùa… để biết không khí tết gia đình là thế nào.

"Ước mơ của tôi là xây được một căn nhà, để các con khi lớn có nơi để về. Đứa nào lớn, ra đời đi làm, có gia đình vẫn có thể đưa vợ chồng, con cái về đó mừng tết, có bữa cơm nóng, có người chờ. Với những đứa không còn người thân, đó sẽ là "nhà" đúng nghĩa", chị Trang bày tỏ.