Đêm Giao thừa - một trong những thời khắc quan trọng nhất trong năm, chứa đựng chiều sâu văn hóa và cảm xúc gia đình bền chặt.
Đây cũng là ngày cuối cùng của năm cũ. Trong khoảnh khắc đặc biệt tiễn năm cũ, đón năm mới ấy, bên cạnh việc tổ chức nhiều hoạt động rộn ràng, người ta còn để ý hàng loạt điều kiêng kỵ truyền thống. Chúng được gửi gắm ước vọng về một cuộc sống tốt đẹp, bình an và đủ đầy, đồng thời tạo nên bầu không khí thiêng liêng, trang trọng cho ngày lễ. Dưới đây là 8 điều kiêng kỵ quan trọng nhất trong ngày Giao thừa mà ai cũng nên biết.
1. Kiêng nói lời xui xẻo
Giao thừa được xem là đêm cát tường. Trong ngày này, từ người lớn đến trẻ nhỏ đều được nhắc nhở nói những lời may mắn như “Chúc mừng năm mới”, “Năm mới vui vẻ”, “Vạn sự như ý”,… và tuyệt đối tránh những từ như “chết”, “bệnh”, “nghèo”, “xui xẻo” hay lời lẽ thô tục, thiếu tôn trọng.
Người xưa tin rằng lời nói trong đêm Giao thừa có thể ảnh hưởng đến vận may của cả năm. Lời tốt lành sẽ thu hút may mắn, còn lời xui rủi có thể mang lại điều không lành. Nếu trẻ nhỏ lỡ lời, người lớn thường nhanh chóng nói “trẻ con nói không tính” để hóa giải.
2. Kiêng làm vỡ đồ đạc
Làm vỡ bát đĩa, ly tách trong ngày này bị xem là điềm không tốt, tượng trưng cho “vận khí bị vỡ”, có thể hao tài hoặc gặp điều trắc trở trong năm mới.
Nếu lỡ làm vỡ, người lớn sẽ dùng giấy đỏ bọc các mảnh vỡ lại và nói những câu như “vỡ cái cũ đón cái mới” để trấn an và cầu mong bình an. Vì thế, trong ngày này ai cũng cẩn trọng hơn thường lệ.
(Ảnh minh họa)
3. Kiêng đổ nước bẩn, rác thải
Theo tập tục dân gian, Giao thừa không nên đổ nước bẩn hay rác. Người xưa cho rằng làm vậy có thể “làm phật ý thần linh” hoặc vô tình đổ bỏ tài lộc, phúc khí.
Do đó, trước Giao thừa, mọi nhà đều dọn dẹp sạch sẽ. Nếu có phát sinh rác, họ thường để lại đến sau thời điểm nhất định mới đem đi bỏ.
4. Kiêng cãi vã
Giao thừa là thời khắc đoàn viên, cầu mong bình an và hạnh phúc. Cả gia đình quây quần bên nhau tận hưởng không khí sum họp.
Việc cãi vã trong ngày này không chỉ phá vỡ hòa khí mà còn bị xem là điềm xấu cho năm mới. Vì vậy, dù có khúc mắc, mọi người cũng cố gắng nhường nhịn để giữ không khí ấm áp.
5. Kiêng vay mượn, đòi nợ
Trong ngày Giao thừa, người ta tránh vay tiền hoặc đòi nợ vì đây bị xem là điềm không lành, làm mất không khí vui tươi của năm mới.
Vì thế, mọi việc liên quan đến tiền bạc thường được giải quyết trước khi bước sang năm mới.
6. Kiêng mắng mỏ, đánh trẻ con
Đây là ngày vui và ấm áp. Việc mắng mỏ hay đánh trẻ không chỉ làm tổn thương tâm lý trẻ nhỏ mà còn ảnh hưởng đến hòa khí gia đình.
Thay vào đó, cha mẹ nên kiên nhẫn dạy bảo, giúp trẻ hiểu ý nghĩa của truyền thống và cảm nhận niềm vui của ngày lễ.
(Ảnh minh họa)
7. Kiêng ăn đồ chưa chín kỹ
Ăn thực phẩm chưa chín kỹ bị xem là không may, vì theo quan niệm xưa, có thể mang theo “khí xấu”, dễ gây bệnh, ảnh hưởng đến sức khỏe và vận khí năm mới.
Do đó, mâm cơm tất niên luôn được chuẩn bị kỹ lưỡng, đảm bảo mọi món ăn đều chín hoàn toàn, để cả gia đình yên tâm thưởng thức.
8. Kiêng uống thuốc (nếu có thể)
Theo quan niệm dân gian, nếu điều kiện cho phép, người đang uống thuốc nên tạm ngưng trong đêm Giao thừa, và thuốc sắc còn lại trong năm cũ cũng nên bỏ đi.
Người ta tin rằng làm vậy tượng trưng cho việc bước sang năm mới khỏe mạnh, không bệnh tật - một lời cầu chúc bình an cho cả năm.
Những điều kiêng kị trong đêm Giao thừa là một phần của văn hóa truyền thống, được truyền lại qua nhiều thế hệ, chứa đựng kinh nghiệm sống và ước vọng tốt đẹp của người xưa. Trong xã hội hiện đại, những tập tục ấy vẫn nhắc nhở mỗi người trân trọng giây phút sum vầy, gìn giữ truyền thống gia đình và đón năm mới bằng tâm thế tích cực, an lành.
(Thông tin mang tính tham khảo, chiêm nghiệm)
