Từ sự lệ thuộc đến vị thế tự chủ công nghệ
Trong giới nghiên cứu khoa học, máy quang phổ cộng hưởng từ hạt nhân (NMR) được ví như "kính hiển vi của thế giới vi mô". Đây là thiết bị cốt lõi trong việc giải mã cấu trúc phân tử, phục vụ các lĩnh vực từ dược phẩm, hóa học tổng hợp đến khoa học vật liệu. Tuy nhiên, trong nhiều thập kỷ, thị trường thiết bị cao cấp này gần như bị chi phối hoàn toàn bởi các doanh nghiệp từ Đức và Nhật Bản.
Tại Trung Quốc, các cơ sở nghiên cứu trọng điểm thường xuyên phải đối mặt với rào cản về chi phí và dịch vụ hậu mãi. Việc phụ thuộc vào nguồn cung ngoại nhập khiến quy trình bảo trì trở nên phức tạp, thời gian chờ đợi linh kiện thay thế kéo dài gây ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ của các dự án quốc gia. Sự ra đời của máy quang phổ cộng hưởng từ hạt nhân siêu dẫn 600 MHz nội địa đã chính thức thiết lập sự tự chủ trong phân khúc thiết bị nghiên cứu quan trọng này.
Nhiều chuyên gia châu Âu và Mỹ bày tỏ sự kinh ngạc rằng Trung Quốc một lần nữa đã giành được quyền kiểm soát độc lập đối với các công nghệ then chốt.
Thiết bị vừa được công bố không chỉ là một sản phẩm thương mại mà còn là kết quả của quá trình tích lũy kỹ thuật dài hạn. Hệ thống sở hữu nam châm siêu dẫn tạo ra từ trường cường độ 140.000 Gauss – mạnh gấp 200.000 lần từ trường tự nhiên của Trái Đất. Thông số này cho phép các nhà nghiên cứu thu thập tín hiệu vi mô với độ phân giải cao, hỗ trợ phân tích chính xác các hợp chất hữu cơ và vô cơ phức tạp.
Việc nâng cấp từ dòng máy 400 MHz (phát triển năm 2018) lên 600 MHz đại diện cho một bước nhảy vọt về công nghệ lõi. Theo giới chuyên gia, khi thông số kỹ thuật tiệm cận các giới hạn vật lý, mỗi bước cải thiện nhỏ đều đòi hỏi sự thay đổi toàn diện về cấu trúc hệ thống. Với thành tựu này, Trung Quốc chính thức gia nhập nhóm ba quốc gia duy nhất trên thế giới có khả năng tự sản xuất dòng máy quang phổ cao cấp.
Hoàn thiện chuỗi cung ứng và triển khai thực tế
Quá trình đưa Máy quang phổ cộng hưởng từ hạt nhân từ phòng thí nghiệm ra thị trường được thực hiện bởi đội ngũ nhân sự trẻ với độ tuổi trung bình dưới 40. Thay vì chỉ kế thừa các lý thuyết sẵn có, nhóm nghiên cứu đã tập trung vào việc xây dựng một chuỗi cung ứng nội địa hoàn chỉnh ngay từ giai đoạn sơ khai tại Thung lũng Quang học Vũ Hán.
Do đặc thù của dòng máy NMR là thị trường ngách, các linh kiện chuyên dụng thường không có sẵn. Đội ngũ kỹ sư đã phải trực tiếp tham gia vào khâu thiết kế bản vẽ kỹ thuật, phối hợp với các nhà máy để gia công và kiểm định từng chi tiết nhỏ nhất. Nỗ lực này đã mang lại kết quả cụ thể khi các đơn vị danh tiếng như Đại học Thanh Hoa, Đại học Bắc Kinh và Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc đã chính thức ký kết hợp đồng thu mua và đưa thiết bị vào vận hành.
Sự xuất hiện của Máy quang phổ cộng hưởng từ hạt nhân 600 MHz nội địa là một cột mốc quan trọng trong lộ trình tự chủ thiết bị khoa học. Việc làm chủ công nghệ không chỉ giúp giảm chi phí đầu tư cho các tổ chức nghiên cứu mà còn đảm bảo tính chủ động trong công tác bảo trì và phát triển tính năng tùy biến. Thành công này khẳng định năng lực sản xuất công nghệ cao của Trung Quốc, đồng thời mở ra triển vọng cạnh tranh trực tiếp trên thị trường thiết bị phân tích toàn cầu.
Việc triển khai công nghệ này không chỉ cung cấp cho nghiên cứu khoa học mà còn thể hiện sức mạnh của "sản xuất tại Trung Quốc" ra thế giới.
