Lãi suất cho vay "nóng" trở lại
Theo ghi nhận của PV Dân Việt, tại Vietcombank, lãi suất cho vay bình quân tăng lên 5,8%/năm, ghi nhận tháng thứ 2 liên tiếp ngân hàng điều chỉnh tăng lãi suất cho vay.
Trước đó, Vietcombank duy trì mặt bằng 5,6%/năm trong thời gian dài, trước khi nhích lên 5,7% vào tháng 11/2025 và tăng thêm 0,1% trong tháng 12.
Trong khi đó, tại BIDV, lãi suất cho vay bình quân tăng lên 5,6%/năm, từ mức 5,47 - 5,48%/năm trước đó. Chênh lệch lãi suất tiền gửi và cho vay bình quân quanh mức 2,5%.
Cập nhật tại một số ngân hàng thương mại như LPBank, kể từ tháng 12/2025, lãi suất cho vay đã được nâng lên mức 10,5%/năm.
Nam Á Bank hiện áp dụng lãi suất cho vay cơ sở khoảng 9,7%/năm.
Còn GPBank đưa mức lãi suất cho vay lên tới 12,7%/năm trong 24 tháng đầu.
Ngân hàng Nhà nước (NHNN) dự kiến mục tiêu tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống năm 2026 khoảng 15%, tương ứng khoảng 3,4 triệu tỷ đồng sẽ được bơm vào nền kinh tế. Dù mức tăng trưởng này thấp hơn so với thực hiện của năm 2025, nhưng NHNN khẳng định việc điều hành sẽ linh hoạt, tùy biến theo tình hình thực tế để đảm bảo kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô; đồng thời hỗ trợ tăng trưởng kinh tế và an toàn hệ thống các tổ chức tín dụng.
Đáng chú ý, lĩnh vực bất động sản đang chịu áp lực lớn nhất từ làn sóng tăng lãi suất. Nhiều ngân hàng đã đẩy lãi suất cho vay bất động sản lên mức 12 - 14%/năm.
Đặc biệt, tại một ngân hàng quốc doanh, lãi suất đối với các khoản vay bất động sản mới hiện đã lên ngưỡng 14%/năm. Nhưng cần nhấn mạnh, đây mới chỉ là mức lãi suất tối thiểu.
Với cho vay mua nhà: TPBank cho vay mua nhà 8%/năm cố định trong vòng 12 tháng đầu; biên độ các kỳ tiếp theo là 3,3%/năm; BIDV lãi suất 9%/năm trong 18 tháng đầu; SeaBank 8,5%/năm cho vay mua nhà, ô tô, sửa nhà; OCB 8,29%/năm cho vay khách hàng cá nhân.
Dư nợ tín dụng bất động sản qua các năm. Biểu đồ: Dân Việt.
Thực tế, đà tăng của lãi suất cho vay đã được giới phân tích dự báo từ trước, khi đây là hệ quả tất yếu của làn sóng tăng lãi suất huy động trong những tháng cuối năm 2025. Hiện lãi suất huy động lên đến 7%/năm cho kỳ hạn 12 tháng, thậm chí có ngân hàng còn đẩy mức lãi suất huy động lên 8-9%/năm.
Bên cạnh đó, các chuyên gia cho rằng đây là diễn biến mang tính chu kỳ và phản ánh tiềm lực thực tế của dòng vốn. Trong đó có một phần nguyên nhân đến từ áp lực thanh khoản…
Theo số liệu từ NHNN, tính đến cuối năm 2025, tăng trưởng tín dụng đạt khoảng 19%, trong khi huy động vốn chỉ tăng 14,1%. Sự chênh lệch cung - cầu này buộc các ngân hàng phải tăng lãi suất để hút vốn.
Nguồn: VCBS.
Dự báo "nóng" về đường đi của lãi suất trong thời gian tới
Các chuyên gia dự báo, xu hướng này chưa dừng lại và nhiều khả năng sẽ tiếp diễn trong thời gian tới.
Theo SHS Research, từ năm 2026, những thay đổi kỹ thuật liên quan đến tỷ lệ dư nợ cho vay trên tiền gửi (LDR) sẽ khiến tiền gửi của Kho bạc Nhà nước bị loại khỏi mẫu số khi tính LDR, trong khi hiện chưa có cơ chế hỗ trợ tương ứng.
Trong bối cảnh đó, các ngân hàng buộc phải gia tăng huy động các nguồn vốn ổn định hơn, đặc biệt ở kỳ hạn trung và dài hạn. Điều này khiến mặt bằng lãi suất trung, dài hạn khó có thể sớm hạ nhiệt.
Còn các chuyên gia của ABCS nhận định lãi suất huy động và cho vay sẽ duy trì ở vùng cao trong quý I/2026, cho đến khi áp lực tỷ giá dần hạ nhiệt. Những tín hiệu tích cực hơn chỉ có thể xuất hiện sau khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) hoàn tất việc lựa chọn người kế nhiệm Chủ tịch Jerome Powell.
Mặc dù Ngân hàng Nhà nước vẫn giữ thái độ thận trọng, nhưng định hướng nới lỏng chính sách tiền tệ nhằm đạt mục tiêu tăng trưởng tín dụng 15% trong năm 2026 được cho là sẽ tiếp tục tạo áp lực lên tỷ giá và lạm phát. Đồng thời, tình trạng chênh lệch kéo dài giữa huy động và cho vay cũng khiến thanh khoản hệ thống chịu sức ép, qua đó gián tiếp đẩy mặt bằng lãi suất đi lên.
Theo dự báo của VCBS, lãi suất huy động trong nửa đầu năm 2026 nhiều khả năng sẽ tăng thêm khoảng 30 - 50 điểm cơ bản (bps). Nguyên nhân chủ yếu đến từ nhu cầu chuẩn bị nguồn vốn để đáp ứng đà tăng của tín dụng sản xuất - kinh doanh, trong khi chênh lệch giữa tiền gửi và dư nợ toàn hệ thống vẫn ở mức cao, đặc biệt sau một năm 2025 ghi nhận tăng trưởng tín dụng vượt trội. Sang nửa cuối năm 2026, lãi suất huy động được dự báo có thể tăng thêm 40 - 50 bps và tiếp tục phân hóa mạnh giữa các ngân hàng.
Diễn biến này kéo theo mặt bằng lãi suất cho vay bình quân được ước tính tăng khoảng 50 - 70 bps trong cả năm 2026, đồng thời duy trì sự phân hóa rõ nét giữa các nhóm ngân hàng.
Cụ thể, theo VCBS, nhóm ngân hàng quốc doanh nhiều khả năng sẽ tiếp tục giảm lãi suất cho vay nhằm hỗ trợ doanh nghiệp và người dân theo định hướng của Chính phủ. Theo đó, lãi suất cho vay mới tại nhóm này có thể giảm khoảng 20 - 30 bps trong năm 2026.
Báo cáo của VCBS phân tích lợi thế rõ rệt của nhóm ngân hàng quốc doanh nhờ quy mô tiền gửi lớn và ổn định. Với vị thế chủ đạo trên thị trường, các nhà băng này có khả năng kiểm soát chi phí vốn tốt hơn, qua đó bám sát định hướng điều hành của Ngân hàng Nhà nước trong việc hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.
Trong khi đó, nhiều ngân hàng tư nhân – đặc biệt là những đơn vị có tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung và dài hạn cao – sẽ buộc phải tăng lãi suất huy động để đảm bảo các chỉ số an toàn hệ thống. Theo đó, VCBS dự báo khối ngân hàng TMCP tư nhân, lãi suất cho vay mới được dự báo tăng từ 30 - 100 bps, tùy theo ngành nghề và phân khúc khách hàng.
Tuy nhiên, VCBS cũng lưu ý rằng không phải tất cả ngân hàng tư nhân đều chịu áp lực như nhau. Những tổ chức có tỷ lệ tiền gửi không kỳ hạn (CASA) cao hoặc có khả năng tiếp cận nguồn vốn ngoại tệ thông qua các khoản vay hợp vốn quốc tế sẽ có “vùng đệm” tốt hơn trong cuộc đua lãi suất.
