GS-TS Mai Thanh Phong, Hiệu trưởng Trường ĐH Bách khoa (ĐH Quốc gia TP.HCM), chia sẻ tại tọa đàm
ảnh: n.q
Chiều 7.1, Trường ĐH Bách khoa (ĐH Quốc gia TP.HCM) và Báo Tuổi Trẻ phối hợp tổ chức tọa đàm "Đưa Nghị quyết 57-NQ/TW và 71-NQ/TW vào cuộc sống: Vai trò của báo chí và trường ĐH". Với sự kiện này, lần đầu tiên một trường ĐH và một cơ quan báo chí phối hợp tổ chức tọa đàm về việc đưa các nghị quyết của Đảng vào cuộc sống. Tọa đàm có sự tham dự của các nhà khoa học, nhà giáo và lãnh đạo tòa soạn và phóng viên của hơn 20 cơ quan thông tấn báo chí trong cả nước.
Chia sẻ tại tọa đàm, GS-TS Mai Thanh Phong, Hiệu trưởng Trường ĐH Bách khoa (ĐH Quốc gia TP.HCM), nhận định, ở Việt Nam hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D) thường được thực hiện tại các trường ĐH, viện nghiên cứu và các doanh nghiệp đủ tiềm lực, trong đó các trường ĐH đang đóng vai trò chủ đạo. Có thể coi trường ĐH là nơi khởi nguồn tri thức, là cơ sở đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đồng thời là trung tâm nghiên cứu, hợp tác đổi mới sáng tạo, là "điểm nút" kết nối với thị trường và xã hội. Trong khi đó, báo chí và truyền thông có nhiệm vụ truyền tải, phổ biến, định hướng nhận thức xã hội, tạo nên chuyển động cộng đồng mạnh mẽ, góp phần làm cho chủ trương chính sách đi vào đời sống một cách sâu rộng và hiệu quả.
"Sự kết hợp giữa giáo dục ĐH và truyền thông chiến lược chính là cầu nối để đưa các nội dung của nghị quyết từ khung chính sách sang các hành động thực tiễn, tạo sức lan tỏa trong toàn xã hội", GS-TS Mai Thanh Phong nhận định.
GS Phong cũng nhìn nhận thẳng thắn rằng mối liên kết giữa trường ĐH và doanh nghiệp, đặc biệt trong lĩnh vực khoa học-công nghệ vẫn chưa phát huy hết tiềm năng. Do đó, cần có thêm sợi dây kết nối từ phía báo chí để giúp doanh nghiệp và trường ĐH nhận diện rõ hơn năng lực cốt lõi của nhau. Mô hình "3 nhà" chỉ vận hành hiệu quả khi Nhà nước kiến tạo đúng, nhà khoa học nghiên cứu trúng, nhà doanh nghiệp ứng dụng nhanh, tạo thành một chuỗi liên thông từ chính sách, tri thức và thị trường. Bên cạnh đó, truyền thông cũng cần tham gia tích cực trong quá trình cùng trường ĐH định hướng nhận thức về lĩnh vực STEM cho học sinh từ sớm, qua đó thu hút nguồn nhân lực dồi dào và tiềm năng trong lĩnh vực này.
Ông Lê Thế Chữ, Tổng biên tập Báo Tuổi Trẻ, phát biểu tại tọa đàm
ảnh: n.q
Phát biểu tại sự kiện, ông Lê Thế Chữ, Tổng biên tập Báo Tuổi Trẻ, cho rằng Nghị quyết 57 và Nghị quyết 71 không chỉ là những văn bản định hướng mang tính chiến lược, mà là lời giải cho bài toán nâng cao năng suất lao động và năng lực cạnh tranh quốc gia. Tuy nhiên, từ chủ trương trên giấy đến thực tiễn sinh động tại các phòng thí nghiệm hay giảng đường là một khoảng cách cần được lấp đầy bằng các nỗ lực đồng bộ.
Ông Lê Thế Chữ phân tích: "Trong quá trình hiện thực hóa các nghị quyết này, chúng tôi nhận thấy hai mắt xích then chốt: trường ĐH - nơi tạo ra tri thức và báo chí - nơi lan tỏa và kết nối tri thức đó với cộng đồng. Trường ĐH là hạt nhân của đổi mới sáng tạo, là nơi hiện thực hóa các chỉ số về khoa học-công nghệ mà Nghị quyết 57 đặt ra, và cũng là nơi trực tiếp đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao mà Nghị quyết 71 xác lập".
Còn báo chí, theo ông Chữ: "Không chỉ dừng lại ở việc đưa tin mà còn đóng vai trò là "người phiên dịch" các cơ chế chính sách khô khan thành những câu chuyện truyền cảm hứng. Chúng ta có nhiệm vụ giải thích, phản biện và lan tỏa các mô hình hay, các nghiên cứu tiềm năng, tổ chức, khích lệ các nhà khoa học, các nhà trường hành động, hưởng ứng các nghị quyết, từ đó tạo ra niềm tin và động lực cho xã hội".
Do đó, theo Tổng biên tập Báo Tuổi Trẻ, sự có mặt của các nhà quản lý, các nhà khoa học, lãnh đạo các trường ĐH, lãnh đạo các cơ quan báo chí, truyền thông trong tọa đàm khẳng định một tầm nhìn chung: khoa học công nghệ và giáo dục không chỉ là quốc sách hàng đầu, mà còn là hai động cơ chính thúc đẩy con tàu kinh tế - xã hội của đất nước trong kỷ nguyên số.
