Được tổ chức theo mô hình kết hợp trị liệu tinh thần, phát triển kỹ năng và hướng nghiệp, lớp vẽ cho người khuyết tật tại Trung tâm Bảo trợ - dạy nghề và tạo việc làm TP.HCM (thuộc lực lượng Thanh niên xung phong TP.HCM) đang mang lại những thay đổi tích cực cho học viên và gia đình.
'Chịu ngồi học là cô chịu dạy'
Không khí lớp học vẽ của cô giáo Lê Thị Thi Diệu (giáo viên hội họa của Trung tâm Bảo trợ - dạy nghề và tạo việc làm TP.HCM) luôn bắt đầu bằng những câu chuyện rôm rả. Học viên hào hứng kể chuyện ở nhà, chuyện đi đường rồi mới chịu bắt tay vào cầm cọ. Lớp vẽ hiện có khoảng 16 bạn, chia làm 2 ca, mỗi ca chỉ chừng 8 học viên để đảm bảo sự sát sao.
Lớp vẽ dành cho trẻ khuyết tật tại Trung tâm Bảo trợ - dạy nghề và tạo việc làm TP.HCM
ẢNH: THÚY LIỄU
Học viên ở đây đa dạng các dạng tật, có bạn bị khuyết tật vận động, chậm phát triển, có bạn tự kỷ... Cô Diệu tâm sự, dạy vẽ cho các bạn là một hành trình của sự kiên nhẫn tột cùng.
"Với những bạn tự kỷ, các bạn thường vẽ theo lập trình mặc định, chỉ cần lơ là một chút là các bạn quay về thói quen cũ, nên giáo viên phải hướng dẫn từng chút một. Còn với bạn chậm phát triển, dạy rồi lại quên, một bài vẽ người bình thường học 1 - 2 buổi thì các bạn cần 5 - 7 buổi. Nhưng quan điểm của tôi là chỉ cần các bạn chịu ngồi học là tôi chịu dạy", cô Diệu chia sẻ.
Trần Lê Trà My (22 tuổi) là một trong những học viên chăm chỉ của lớp. Bản thân bị khuyết tật vận động nhưng hơn 1 năm nay, dù mưa hay nắng, My vẫn tự mình lái chiếc xe điện đến lớp để học vẽ. Cô gái rụt rè chia sẻ sở thích đặc biệt với môn chép tranh và vẽ tĩnh vật.
"Em thấy vui và thích học lắm. Em muốn sau này có thể đi làm, dùng năng khiếu của mình để có thu nhập", My bẽn lẽn nói về ước mơ giản dị của mình.
Cô Diệu "cầm tay chỉ vẽ" cho từng bạn, theo sát từng hành động của các bạn tại lớp. Cô kể, có bạn mắc tự kỷ, đang vẽ thì buông bút ngồi khóc, cô phải dỗ dành tâm sự, trấn an để bạn bình tĩnh học tiếp
ẢNH: THÚY LIỄU
Theo ông Bùi Thanh Tuấn, Giám đốc Trung tâm Bảo trợ - dạy nghề và tạo việc làm TP.HCM, mục tiêu cốt lõi của lớp vẽ là sự kết hợp "3 trong 1": trị liệu, phát triển kỹ năng và hướng nghiệp lâu dài.
"Xuất phát từ nhu cầu thực tế của gia đình là mong con em được hòa nhập và giảm bớt sự cô lập, lớp vẽ giúp trẻ phát triển vận động tinh, kích thích tư duy và quan trọng nhất là giải tỏa cảm xúc. Nhiều em khi vào đây đã thay đổi tích cực, tự tin hơn, biết giao tiếp và kiểm soát hành vi tốt hơn", ông Tuấn cho biết.
Đồng hành trên hành trình hòa nhập, mưu sinh
Không dừng lại ở việc "vẽ cho vui", những tác phẩm của các học viên khuyết tật tại đây đã bắt đầu bước ra thị trường. Bà Trần Thị Liên Anh, Trưởng phòng Giáo dục nghề nghiệp của trung tâm còn chia sẻ về sự kết nối với các doanh nghiệp xã hội để các học viên có thêm thu nhập trang trải cuộc sống.
Trung tâm luôn dành sự quan tâm để hỗ trợ, phát triển năng khiếu vẽ của các em
ẢNH: THÚY LIỄU
Những bức tranh của các học viên có năng khiếu tốt được in hoặc vẽ trực tiếp lên túi vải, nón lá, quạt giấy... trở thành những sản phẩm du lịch, quà tặng độc đáo.
"Phụ huynh rất vui khi thấy con mình thay đổi. Từ những đứa trẻ VIP (cách gọi dành cho trẻ tự kỷ) khó kiểm soát cảm xúc, nay các em đã biết lắng nghe, biết cảm nhận màu sắc cuộc sống. Khi sản phẩm của các em được doanh nghiệp đón nhận, các em hiểu rằng mình hoàn toàn có thể đóng góp giá trị cho xã hội", bà Liên Anh chia sẻ.
Hiện tại, trung tâm có khoảng 5 giáo viên cơ hữu cho các nghề như may, vẽ, làm bánh, nghề bếp, pha chế. Đội ngũ giáo viên được tuyển chọn kỹ lưỡng, bắt buộc phải có bằng cấp chuyên môn, nghiệp vụ sư phạm dạy nghề và quan trọng nhất là kinh nghiệm, kỹ năng làm việc với người khuyết tật.
Dù đã đạt được những tín hiệu tích cực, nhưng bài toán duy trì và phát triển mô hình này vẫn còn nhiều thách thức. Theo ông Tuấn, khó khăn hiện nay là thiếu đội ngũ giáo viên cơ hữu cho một số nghề mới như tóc, trang điểm...
Một số học viên sau thời gian có tay nghề tốt sẽ được kết nối việc làm với các doanh nghiệp xã hội, từ đó giúp các em có nguồn thu nhập hỗ trợ cuộc sống. Trong ảnh là các tranh, túi vải được các học viên tại Trung tâm Bảo trợ - dạy nghề và tạo việc làm TP.HCM vẽ
ẢNH: THÚY LIỄU
Bên cạnh đó, để lớp học sinh động hơn, Trung tâm Bảo trợ - dạy nghề và tạo việc làm TP.HCM cũng rất cần bổ sung trang thiết bị trực quan như máy chiếu, tivi kết nối mạng và tổ chức thêm các chuyến đi thực tế đến bảo tàng, phòng tranh để mở mang tư duy cho học viên.
"Chúng tôi đang nỗ lực thiết lập mạng lưới với các doanh nghiệp xã hội, không chỉ để bán sản phẩm mà còn để đưa học viên đi tham quan, thực tập và giữ lại làm việc. Hy vọng cánh cửa nghề nghiệp sẽ ngày càng rộng mở hơn với các em", giám đốc trung tâm bày tỏ.
