Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova (Ảnh: Reuters).
Moscow sẵn sàng tiếp nhận phần uranium làm giàu còn lại của Iran, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova cho biết, nhưng khẳng định quyết định liên quan tới số nhiên liệu hạt nhân này hoàn toàn do Tehran định đoạt.
“Đồng thời, cần nhấn mạnh rằng các kho dự trữ nói trên thuộc về Iran. Việc chúng tồn tại hoàn toàn không mâu thuẫn với nghĩa vụ của Tehran theo Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT)”, bà Zakharova nhấn mạnh trong cuộc họp báo hôm 4/2.
Bà nói thêm rằng Tehran có đầy đủ quyền đối với vật liệu này, bao gồm việc quyết định có đưa ra khỏi lãnh thổ Iran hay không và đưa sang đâu.
Tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh cộng đồng quốc tế đang nỗ lực kiềm chế cuộc khủng hoảng giữa Tehran và Washington. Trong những tuần gần đây, Mỹ đã triển khai thêm các hệ thống phòng không tới các căn cứ ở Trung Đông, bao gồm tổ hợp Patriot và THAAD, đồng thời điều động một “hạm đội” dẫn đầu bởi tàu sân bay USS Abraham Lincoln tới Biển Ả rập.
Cùng lúc đó, Washington phát tín hiệu rằng dù nguy cơ tập kích quân sự tức thời đã giảm, Mỹ vẫn giữ năng lực đáp trả nếu cần thiết. Các yêu cầu cốt lõi của Mỹ bao gồm việc Iran hạn chế làm giàu uranium và kiểm soát chương trình tên lửa đạn đạo. Tehran khẳng định chương trình hạt nhân của họ hoàn toàn phục vụ mục đích hòa bình và họ có quyền làm như vậy.
Báo Kuwait Al-Jarida đầu tuần này đưa tin rằng khả năng Mỹ tiến hành cuộc tập kích ngay lập tức nhằm vào Tehran đã giảm, và ngoại giao có cơ hội mới sau những nỗ lực trung gian, với sự tham gia của Nga, Thổ Nhĩ Kỳ cùng với Qatar.
Trước đó, Moscow cũng đã đề xuất việc đưa uranium làm giàu ra khỏi Iran, nói rằng Nga có thể tiếp nhận và tái xử lý rồi trả lại cho các cơ sở hạt nhân của Iran. Nga cũng đã thông báo đề xuất này cho Iran, Mỹ và Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA). Tuy nhiên, giới chức Iran chưa đưa ra phản hồi với đề nghị này.
Vào tháng 1, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov tuyên bố rằng Nga vẫn sẵn sàng hỗ trợ để tránh leo thang giữa Mỹ và Iran. Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết vấn đề vận chuyển uranium làm giàu từ Iran sang Nga đã nằm trên chương trình nghị sự và Moscow vẫn tiếp tục duy trì liên lạc với tất cả các bên liên quan.
Nga có thể đóng vai trò “rất quan trọng” trong việc hạ nhiệt căng thẳng hiện nay xung quanh Iran, theo ông Scott Sagan, giáo sư khoa học chính trị tại Đại học Stanford ở California, Mỹ.
“Nga có thể đóng một vai trò rất quan trọng”, ông nói tại một hội thảo trực tuyến của Trung tâm Stimson. Chuyên gia Mỹ này nhắc lại rằng vào ngày 30/1, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã tiếp Ali Larijani, thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran, tại Moscow.
Theo ông Sagan, một số dấu hiệu cho thấy Tehran “có thể sẵn sàng gửi một phần uranium làm giàu sang Nga để lưu trữ".
“Hiện đang có sự quan tâm mới đối với một dạng cơ sở làm giàu uranium quốc tế nào đó ở nơi khác tại Trung Đông. Điều này có thể là lối thoát ngoại giao để Iran nói rằng họ không hoàn toàn lùi bước, và Nga có thể hỗ trợ phương án đó", ông nhận định.
