NSND Hoàng Tuấn sinh năm 1957 tại Hà Nội, sớm bén duyên với múa rối từ những năm tháng tuổi trẻ. Năm 1978, sau khi tốt nghiệp phổ thông, ông theo học lớp đào tạo đầu tiên của Nhà hát Múa rối Trung ương, do các chuyên gia Nga giảng dạy.
Con đường nghề nghiệp của ông gắn liền với sự phát triển của Đoàn Múa rối Hà Nội, sau này là Nhà hát Múa rối Thăng Long. Năm 1998, ông là Tổ phó Tổ diễn viên của Đoàn Múa rối Hà Nội (nay là Nhà hát Múa rối Thăng Long), sau đó là Phó Trưởng đoàn diễn viên, Phó Giám đốc và giữ chức Giám đốc Nhà hát vào năm 2009. Năm 2003, ông học lớp đạo diễn của trường Cao đẳng Sân khấu Điện ảnh (nay là Sân khấu Điện ảnh Hà Nội) cùng thời với các NSND: Lan Hương, Anh Tú, Quốc Chiêm, Quốc Anh.
Ông để lại dấu ấn với các vở diễn Tấm Cám, Thạch Sanh, Aladin và cây đèn thần, Huyền thoại Tiên Rồng, Câu truyện tình người, Linh thiêng hai tiếng đồng bào… Mới đây nhất, ông đạo diễn vở múa rối Hoàng đế cờ lau giành Huy chương vàng Liên hoan Sân khấu Hà Nội mở rộng năm 2024.
Trên cương vị lãnh đạo, NSND Nguyễn Hoàng Tuấn đã góp phần thúc đẩy Nhà hát Múa rối Thăng Long trở thành điểm sáng văn hóa của Thủ đô, là nơi nghệ thuật múa rối Việt Nam được biết đến khắp thế giới. Cùng với nỗ lực của tập thể nhà hát, ông đã đưa Nhà hát Múa rối Thăng Long lập kỷ lục châu Á là Nhà hát duy nhất tại châu Á biểu diễn múa rối nước 365 ngày trong năm, vào năm 2013.
NSND Hoàng Tuấn đứng sau thành công của nhiều tác phẩm được giới nghề trân trọng: Huyền thoại Tiên Rồng (rối cạn, rối nước), Câu chuyện tình người (rối cạn), Linh thiêng hai tiếng đồng bào (rối nước)…
Là Chủ tịch Hội Nghệ sĩ Sân khấu Hà Nội, NSND Nguyễn Hoàng Tuấn đã có nhiều đóng góp cho sân khâu Thủ đô. NSND Nguyễn Hoàng Tuấn đã để lại dấu ấn không chỉ bằng tác phẩm mà còn bằng trách nhiệm và bản lĩnh nghề nghiệp.
