Giữa vô số giai thoại nửa thực nửa hư về cao thủ Võ Đang, Chung Vân Long là cái tên hiếm hoi còn gắn với ký ức của một thời “đánh thật”. Trước khi võ học nơi đây trở thành những màn trình diễn phục vụ du khách, ông từng trực tiếp bước ra tiếp chiêu những kẻ thách đấu kéo lên núi Võ Đang suốt thập niên 1980. Danh tiếng của vị truyền nhân đời thứ 14 không đến từ sân khấu, mà từ những những năm tháng giao đấu với vô số đối thủ.
Từ cậu bé mê võ đến cao thủ tiếp chiêu khắp núi Võ Đang
Đạo trưởng Chung Vân Long, tên tục Chung Đạo Chúc, đạo hiệu Thanh Vi, là chưởng môn đời thứ 14 phái Tam Phong Võ Đang, truyền nhân chính tông của võ thuật Võ Đang. Ông sinh năm 1964 tại Hồ Bắc, say mê võ học từ thuở nhỏ.
Khi mới 13 tuổi, ông rời nhà tầm sư học đạo, theo học nhiều thầy để rèn nền tảng quyền cước. Năm 18 tuổi, để tìm kiếm cảnh giới võ thuật cao hơn, ông đến chùa Thiếu Lâm, núi Tùng Sơn, Hà Nam.
Khi biết nội gia quyền bắt nguồn từ núi Võ Đang, năm 19 tuổi ông khăn gói tìm đến nơi này. Ngay khoảnh khắc đặt chân lên núi, ông tin đã tìm đúng nơi thuộc về, và từ đó nguyện gắn cả đời với con đường truyền thừa võ thuật Võ Đang.
Chung Vân Long là chưởng môn đời thứ 14 phái Tam Phong Võ Đang. (Nguồn: Sohu)
Tại đây, Chung Vân Long chính thức nhập môn phái Tam Phong, được truyền dạy cả nội công lẫn các kỹ thuật cận chiến. Những người từng luyện cùng kể lại rằng ông nổi tiếng bền bỉ và chịu đòn, tập đến rã rời vẫn không chịu nghỉ.
Sư phụ Quách Cao Di - một trong những bậc trưởng bối Võ Đang - chỉ truyền bí kỹ cho số ít đệ tử xuất sắc, và Chung Vân Long nằm trong nhóm đó. Ông được học các kỹ thuật khống chế, phản khống chế, vật đấu, điểm huyệt và các bài đánh cự ly gần, thiên về hiệu quả hơn hình thức.
Vài năm sau khi nhập môn, ông được giao nhiệm vụ chu du khắp nơi để tìm lại những kỹ pháp Võ Đang đã mai một. Hành trình ấy không chỉ nhằm hệ thống lại các bài quyền, mà còn là dịp ông so tài với đủ hạng võ sĩ địa phương. Chính quãng đời bôn ba đó đã tôi luyện cho ông bản lĩnh thực chiến - điều mà không phải người luyện võ thiên về biểu diễn nào cũng có được.
Những năm 1980, núi Võ Đang là nơi nhiều kẻ hiếu thắng tìm đến thách đấu. Võ sĩ tứ xứ kéo lên so tài gần như tháng nào cũng có. Theo lời Chung Vân Long, có ngày hết nhóm này tới nhóm khác đến đòi tỉ thí. Phái Võ Đang không chủ động gây hấn, nhưng hễ bị khiêu khích thì đệ tử buộc phải đứng ra ứng đấu. Với họ, đó là cách thử ứng dụng công phu mình đã luyện.
Chung Vân Long kể rằng trong quãng thời gian ấy ông chưa từng bại trận. Không phải vì tự xem mình vô địch, mà bởi khí thế và kinh nghiệm va chạm thực tế đem lại cho ông lợi thế lớn. “Khi bước ra, tôi đã chuẩn bị tinh thần liều mạng. Đối thủ nhìn thấy thế, tinh thần đã giảm đi ba phần”, ông kể. Chính sự liều lĩnh ấy vừa tạo danh tiếng, vừa kéo theo không ít rắc rối, bởi càng nổi tiếng thì càng nhiều người muốn thử sức.
Trận đánh khiến kẻ thách đấu xin làm đệ tử
Trận đánh nổi tiếng nhất xảy ra vào một buổi trưa những năm 1980. Một thanh niên lực lưỡng lên núi tìm người giao đấu. Thấy một vị quản sự để râu dài, anh ta tưởng nhầm là cao thủ nên đuổi theo ép đánh. Vị quản sự vốn không biết võ, chỉ tập Thái Cực quyền dưỡng sinh nên liên tục tránh né. Bị từ chối, chàng trai nổi nóng, đập phá đồ đạc.
Lúc ấy, Chung Vân Long đang nghỉ trưa thì bị đánh thức bởi tiếng ầm ĩ. Bước ra khỏi phòng, thấy đồ đạc bị đập phá, ông lập tức xuất môn nghênh diện kẻ gây rối. Lời qua tiếng lại chưa dứt, thanh niên đã hạ tấn vào thế Sanda, khí thế bừng bừng chuẩn bị xuất thủ.
Chung Vân Long chưa từng bại trận trong những trận tỉ thí trên núi Võ Đang. (Nguồn: Sohu)
Theo lời người chứng kiến, Chung Vân Long không chờ đối phương ra chiêu mà ông áp sát, lập tức vung một cái tát như roi quất. Kình lực dội thẳng, đánh bật thanh niên văng qua bậc cửa. Đòn ra nhanh, gọn đến mức người xung quanh còn chưa kịp nhận ra chuyện gì xảy ra.
Bị đánh một cú đau, thanh niên rút kiếm mang theo bên người. Chung Vân Long vẫn bình tĩnh, không lùi nửa bước. Ông nhấc chân tung một cú cước như búa bổ, trúng thẳng bụng đối thủ khiến hắn gập người. Bị áp đảo, chàng trai cãi rằng mình trúng đòn bất ngờ, đòi “đấu lại cho công bằng”.
Lần này, anh ta gầm lên, dốc toàn lực lao tới bằng một cú đấm thẳng. Chung Vân Long xoay hông, phát một cú đá vòng cao, gót chân nện trúng cằm đối phương. Chỉ trong vài giây, đối thủ khụy xuống, nôn ra máu.
Chung Vân Long lập tức dừng tay, đưa thanh niên đi chữa trị. Khi tỉnh lại, kẻ thách đấu không còn hung hăng, trái lại cúi đầu xin bái sư. Chung Vân Long từ chối nhận đệ tử, nhưng câu chuyện nhanh chóng lan truyền khắp vùng, trở thành giai thoại về vị đạo sĩ “một chiêu phân thắng bại”.
Điều ít người biết là chính Chung Vân Long cũng dè chừng hậu quả của những trận giao đấu như vậy. Cuối thập niên 1980, xã hội đổi thay, người bị thương bắt đầu đòi bồi thường, thậm chí vin vào cớ bị đánh để tống tiền. Đầu những năm 1990, chính quyền địa phương ban lệnh cấm mọi cuộc thách đấu riêng. Từ đó, thời kỳ “đánh thật” trên núi Võ Đang chính thức khép lại, nhường chỗ cho võ học biểu diễn và truyền dạy võ thuật.
Dù nổi tiếng vì khả năng thực chiến, Chung Vân Long luôn nhấn mạnh rằng võ thuật không chỉ đơn thuần là đánh nhau. Ông từng sống ẩn dật nhiều năm trong hang núi, thiền định và luyện nội công. Theo quan niệm Võ Đang, võ thuật là con đường tu thân: luyện khí, luyện ý, rồi mới luyện chiêu. Nội công giúp tăng sức bền, ổn định tâm trí, ngoại công rèn phản xạ và sức mạnh. Hai yếu tố phải song hành.
Năm 1999, Chung Vân Long biểu diễn Thái Cực Võ Đang trước Chủ tịch Giang Trạch Dân và được nhận lời khen ngợi. Năm 2010, ông được công nhận là người kế thừa di sản văn hóa phi vật thể của tỉnh Hồ Bắc.
