Cuộc họp sắp tới của Ngân hàng trung ương Nhật Bản (BoJ) đang trở thành tâm điểm chú ý của giới tài chính, với nhiều dự báo về những biến động mạnh của đồng yen khi các nhà đầu tư cố gắng tìm kiếm manh mối về thời điểm tăng lãi suất tiếp theo.
Một khảo sát từ hãng tin Bloomberg cho hay toàn bộ 52 nhà kinh tế tham gia đều dự báo BoJ sẽ giữ nguyên lãi suất trong phiên họp thứ Sáu tới (23/1), sau khi cơ quan này đã nâng lãi suất qua đêm lên 0,75% vào tháng trước - mức cao nhất trong 30 năm qua.
Mặc dù động thái này đã giúp thu hẹp khoảng cách lãi suất với Mỹ, nhưng nó vẫn chưa đủ để ngăn chặn đà giảm giá của đồng nội tệ. Khép phiên 16/1, tỷ giá đứng ở mức 158,12 yen/USD, giảm 0,33% so với phiên trước đó.
Trong bối cảnh đó, Thống đốc Kazuo Ueda đang đứng trước bài toán khó về truyền thông chính sách. Tại cuộc họp báo sau quyết định, ông cần phát đi tín hiệu rõ ràng rằng lãi suất sẽ tiếp tục tăng để trấn an thị trường và ngăn đà bán tháo đồng yen.
Nhưng đồng thời, ông không được tự trói mình vào một cam kết quá sớm. Giới quan sát cảnh báo nếu ông tỏ ra quá thụ động với ngôn ngữ cũ, phe đầu cơ giá xuống có thể sẽ tiếp tục đẩy đồng yen trượt sâu hơn.
Sức ép tăng lãi suất đối với BoJ vẫn rất lớn khi dữ liệu sắp công bố dự kiến cho thấy lạm phát của Nhật Bản đã duy trì trên mức mục tiêu 2% trong 4 năm liên tiếp. Gần 60% chuyên gia kinh tế trong khảo sát cho rằng BoJ đang chậm chân trong việc kiểm soát lạm phát.
Quan điểm này cũng nhận được sự đồng tình từ Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent, người vừa lên tiếng nhắc nhở Nhật Bản về sự cần thiết của việc "xây dựng và truyền thông chính sách tiền tệ đúng đắn".
Tuy nhiên, bức tranh kinh tế đang trở nên phức tạp hơn bởi yếu tố chính trị. Thủ tướng Sanae Takaichi, người được biết đến với quan điểm không ủng hộ việc tăng lãi suất, đang lên kế hoạch cho một cuộc bầu cử sớm vào tháng tới.
Thị trường lo ngại rằng chiến thắng của bà sẽ đồng nghĩa với việc chính phủ nới lỏng chi tiêu công và quá trình bình thường hóa chính sách tiền tệ của BoJ sẽ bị kìm hãm. Đây chính là một trong những nguyên nhân khiến tỷ giá đồng yen gần đây biến động mạnh.
Đa số các nhà quan sát dự báo đợt tăng lãi suất tiếp theo sẽ diễn ra vào tháng 6 hoặc tháng 7/2026. Tuy nhiên, 3/4 số người được hỏi cho rằng rủi ro đồng yen suy yếu có thể buộc BoJ phải hành động sớm hơn dự kiến để tránh việc lạm phát bùng nổ do đồng tiền mất giá.
