Ngày thứ Hai, Bộ Thương mại Trung Quốc đã ra tuyên bố kêu gọi Mỹ "ngay lập tức sửa chữa những hành động sai trái" sau khi Washington công bố hướng dẫn yêu cầu các công ty Mỹ tránh sử dụng chip máy tính tiên tiến có xuất xứ từ Trung Quốc. Một trong những dòng chip bị ảnh hưởng là Ascend AI – sản phẩm chủ lực của tập đoàn công nghệ Huawei.
Theo Trung Quốc, hành động của Mỹ là mang tính "phân biệt đối xử", đi ngược lại tinh thần hợp tác và gây tổn hại đến lợi ích kinh tế – công nghệ của nước này.
Trong tuyên bố chính thức, Bộ Thương mại Trung Quốc nhấn mạnh rằng động thái mới từ Mỹ "nghiêm trọng làm suy yếu đồng thuận" đã đạt được trong các cuộc đối thoại cấp cao giữa hai nước tại Geneva trước đó. Những cuộc đối thoại này được kỳ vọng là cơ hội để hai bên tìm tiếng nói chung trong lĩnh vực công nghệ cao và chuỗi cung ứng toàn cầu.
Tuy nhiên, việc Washington tiếp tục gia tăng các biện pháp kiểm soát công nghệ Trung Quốc bị Bắc Kinh xem là hành động đơn phương, gây trở ngại cho quan hệ thương mại – công nghệ song phương.
Bắc Kinh không chỉ đưa ra lời kêu gọi mang tính ngoại giao mà còn cảnh báo sẽ có "các biện pháp kiên quyết" nếu Mỹ tiếp tục những hành động gây tổn hại đáng kể đến lợi ích quốc gia của Trung Quốc.
Dù chưa công bố chi tiết những biện pháp trả đũa cụ thể, nhưng Bắc Kinh ngầm phát tín hiệu rằng họ không loại trừ khả năng phản ứng mạnh mẽ trên cả mặt trận chính sách và thương mại, đặc biệt trong bối cảnh căng thẳng công nghệ Mỹ – Trung đang ngày càng gia tăng.
Chip AI là thành phần thiết yếu trong nhiều ứng dụng công nghệ cao như trí tuệ nhân tạo, học máy, quốc phòng và cả lĩnh vực dân sự. Việc Mỹ ngăn cản Huawei tiếp cận thị trường chip toàn cầu, đồng thời cảnh báo doanh nghiệp nội địa không dùng sản phẩm của Trung Quốc, được xem là nỗ lực nhằm kìm hãm bước tiến công nghệ của Bắc Kinh.
Cuộc gặp song phương giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc, tại Geneva
Về phía Trung Quốc, phát triển chip AI là mục tiêu chiến lược nhằm đảm bảo tự chủ công nghệ, giảm lệ thuộc vào phương Tây và vươn lên dẫn đầu trong cuộc đua toàn cầu về công nghệ.
Dù hai bên từng tổ chức nhiều cuộc gặp gỡ cấp cao nhằm làm dịu căng thẳng, nhưng các động thái gần đây cho thấy cuộc cạnh tranh công nghệ giữa Mỹ và Trung Quốc vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Các biện pháp hạn chế, trả đũa lẫn nhau nhiều khả năng sẽ tiếp tục trong thời gian tới, đặc biệt là trong bối cảnh cả hai đang chuẩn bị cho các chiến lược công nghiệp dài hạn.
Thị trường toàn cầu và giới doanh nghiệp công nghệ đang theo dõi sát sao để đánh giá tác động của các chính sách này lên chuỗi cung ứng, đầu tư và đổi mới sáng tạo.
