Dò tìm con đường hòa bình
Ngày 18.1, Bộ trưởng Hội đồng an ninh và quốc phòng quốc gia Ukraine Rustem Umerov cho biết nước này và Mỹ sẽ tiếp tục thảo luận về đề xuất hòa bình trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) tại Davos (Thụy Sĩ) từ ngày 19 - 23.1.
Trước đó, phái đoàn Ukraine tại bang Florida (Mỹ) do Chánh văn phòng Tổng thống Kyrylo Budanov dẫn đầu đã tiến hành đàm phán với các đại diện của Tổng thống Donald Trump về xung đột với Nga. Hai bên được cho đang soạn thảo những văn kiện cần thiết để đặt nền móng cho tiến trình hòa bình, trong đó nổi bật là các nội dung liên quan tới hợp tác kinh tế song phương và bảo đảm an ninh cho Ukraine, theo The Kyiv Independent.
Người dân Ukraine đốt lửa sưởi ấm khi nhiều căn hộ vẫn không có hệ thống sưởi tại Kyiv ngày 18.1
ẢNH: AFP
Tổng thống Volodymyr Zelensky khẳng định Ukraine đã cung cấp đầy đủ thông tin cho phía Mỹ về tình hình chiến sự, đặc biệt là các cuộc tấn công liên tiếp của Nga nhằm vào hạ tầng năng lượng. Ông bày tỏ hy vọng có thể ký các văn kiện quan trọng về bảo đảm an ninh với Mỹ ngay tại Davos, đồng thời cho biết đội ngũ của mình đã tiến hành nhiều vòng đàm phán tại Washington nhằm hiện thực hóa mục tiêu này.
Tuy nhiên, triển vọng ngoại giao vẫn đối mặt nhiều rào cản. Viện Nghiên cứu chiến tranh (ISW) nhận định Điện Kremlin nhiều khả năng sẽ bác bỏ hoàn toàn mọi đề xuất hòa bình không đáp ứng đầy đủ điều kiện của Nga, cho thấy khoảng cách giữa các bên vẫn còn rất lớn.
Ukraine thừa nhận gặp khủng hoảng nhân lực nghiêm trọng
Thực địa khó khăn
Trái ngược với bức tranh ngoại giao đang được xúc tiến, tình hình trên chiến trường Ukraine tiếp tục diễn biến khốc liệt. Tổng thống Zelensky cáo buộc Nga đang tấn công lưới điện của Ukraine mỗi đêm, buộc khoảng 58.000 người phải chạy đua để sửa chữa hệ thống truyền tải, các nhà máy phát điện và mạng lưới sưởi ấm. Trong một bài đăng trên Telegram ngày 19.1, ông Zelensky nhấn mạnh việc khôi phục hệ thống năng lượng vẫn đối mặt nhiều thách thức, dù chính phủ đang nỗ lực tối đa để đưa mọi thứ trở lại hoạt động sớm nhất có thể.
Theo Tổng thống Ukraine, trong tuần qua Nga đã sử dụng hơn 1.300 UAV tấn công, 1.050 quả bom dẫn đường và 29 tên lửa các loại nhằm vào lãnh thổ Ukraine. Đáng chú ý, ông cho biết Nga đang nhắm mục tiêu vào cả hệ thống điện hạt nhân, như một phần trong nỗ lực làm tê liệt hoàn toàn lưới điện để buộc Ukraine đầu hàng. "Nếu Nga cố tình trì hoãn tiến trình ngoại giao, phản ứng của thế giới cần phải dứt khoát: hỗ trợ Ukraine nhiều hơn và gây áp lực mạnh hơn lên Moscow", ông Zelensky tuyên bố.
Ukraine cũng đang nhận thêm hỗ trợ quốc tế nhằm đối phó mùa đông khắc nghiệt. Chánh văn phòng Tổng thống Ukraine Kyrylo Budanov cho biết Ý sẽ cung cấp thiết bị sưởi ấm cho những khu vực bị ảnh hưởng nặng nề nhất. Lithuania cũng tuyên bố sẽ cung cấp thêm thiết bị phát điện cho Kyiv và các vùng bị ảnh hưởng nặng, sau khi đã hỗ trợ sửa chữa khẩn cấp nhà máy điện than và điện hạt nhân. The Independent dẫn lời Bộ trưởng Năng lượng Ukraine Denys Shmyhal cho biết nước này đã nhận hơn 2.000 tấm pin mặt trời cùng nhiều thiết bị khác từ Lithuania, đồng thời nhấn mạnh: "Không còn một nhà máy điện nào ở Ukraine không bị ảnh hưởng bởi các cuộc không kích của Nga".
Trong khi đó, Tổng tư lệnh lực lượng vũ trang Ukraine Oleksandr Syrskyi ngày 18.1 khẳng định Kyiv sẽ tiến hành các chiến dịch tấn công, bởi "chiến thắng không thể đạt được chỉ bằng phòng thủ". Nói với trang LB.ua, ông cảnh báo Nga đang lên kế hoạch tăng mạnh sản xuất UAV, với khả năng phóng tới 1.000 chiếc mỗi ngày từ năm 2026, đồng thời dự kiến tuyển thêm hơn 400.000 binh sĩ và thành lập ít nhất 11 sư đoàn mới. Nga chưa bình luận về những tuyên bố này.
Giữa một bên là nỗ lực ngoại giao mong manh, một bên là thực địa ngày càng khốc liệt, Ukraine đang đứng trước bài toán nan giải khi vừa tìm lối ra hòa bình, vừa phải cầm cự và phản công để không bị đẩy vào thế bất lợi trên bàn đàm phán.
NATO đứng trước phép thử mới
Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 19.1 tuyên bố chính quyền của ông sẽ hành động để loại bỏ "mối đe dọa từ Nga" đối với Greenland, đồng thời cho rằng Đan Mạch "đã không thể làm gì để giải quyết vấn đề này".
Tuyên bố trên được đưa ra sau khi Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Lokke Rasmussen cảnh báo NATO đang gặp nguy hiểm do lời đe dọa áp thuế của ông Trump đối với các đồng minh NATO ủng hộ Copenhagen phản đối kế hoạch kiểm soát Greenland vào Mỹ. Ông nhấn mạnh trật tự địa chính trị toàn cầu và tương lai NATO đang bị đặt vào thế rủi ro, song khẳng định châu Âu sẽ mạnh hơn khi thể hiện đoàn kết. Trước viễn cảnh trên, các quốc gia châu Âu dự kiến tham gia cuộc họp bất thường diễn ra ngày 22.1, theo AFP.
