Một buổi sáng mùa đông, giữa cái lạnh cắt da cắt thịt, ông Lưu, 72 tuổi, vẫn thong thả đi chợ với chiếc giỏ đầy rau xanh, cà chua, tỏi và nấm. Hàng xóm tò mò hỏi, ông chỉ cười:
"Con gái tôi bảo, mùa đông là lúc cơ thể yếu nhất, phải ăn mấy thứ này để… ung thư cũng phải tránh xa".
Nghe thì có vẻ như câu chuyện dân gian, nhưng thực tế, khoa học hiện đại đang ngày càng chứng minh: ăn uống đúng cách có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ ung thư. Thậm chí, theo nhiều tổ chức nghiên cứu ung thư quốc tế, 30-50% ca ung thư có thể phòng ngừa được nếu điều chỉnh chế độ ăn và lối sống từ sớm.
Vậy rốt cuộc, 4 loại thực phẩm nào khiến tế bào ung thư "e dè", đặc biệt trong mùa đông - thời điểm hệ miễn dịch dễ suy yếu nhất?
Vì sao "miệng" lại quan trọng hơn bạn nghĩ trong phòng ung thư?
Ung thư không xuất hiện trong một sớm một chiều. Nó thường âm thầm hình thành trên nền viêm mạn tính, stress oxy hóa và hệ miễn dịch suy giảm.
Trong khi đó, thực phẩm lại chính là yếu tố tác động hàng ngày, liên tục và trực tiếp nhất lên cơ thể. Một số thực phẩm giúp trung hòa gốc tự do, giảm tổn thương ADN, một số khác lại kích hoạt hệ miễn dịch, hỗ trợ cơ thể nhận diện và loại bỏ tế bào bất thường.
Ngược lại, chế độ ăn nhiều thịt đỏ, thực phẩm chế biến sẵn, dầu mỡ… lại âm thầm "nuôi dưỡng" môi trường thuận lợi cho ung thư.
Đặc biệt vào mùa đông, khi vận động ít hơn, trao đổi chất chậm lại, ăn đúng còn quan trọng hơn cả tập nhiều.
4 thực phẩm "tế bào ung thư không muốn gặp"
1. Rau họ cải - "kẻ khắc tinh" thầm lặng của ung thư
Súp lơ xanh, bắp cải, cải xoăn, cải thìa… đều thuộc nhóm rau họ cải.
Nhóm rau này chứa glucosinolates – khi vào cơ thể sẽ chuyển hóa thành các hợp chất có khả năng: Giảm viêm; Hỗ trợ giải độc; Ức chế sự phát triển của tế bào ung thư, đặc biệt liên quan đến ung thư vú, phổi và đường tiêu hóa.
Chỉ cần một bát rau họ cải mỗi ngày, hấp hoặc xào nhanh, cũng đã mang lại lợi ích đáng kể cho sức khỏe lâu dài.
2. Cà chua - "tấm khiên đỏ" bảo vệ tế bào
Màu đỏ của cà chua không chỉ đẹp mắt mà còn đến từ lycopene - chất chống oxy hóa mạnh.
Nhiều nghiên cứu cho thấy:
- Người có chế độ ăn giàu lycopene có nguy cơ mắc một số ung thư thấp hơn
- Lycopene hấp thu tốt hơn khi cà chua được nấu chín
Vì vậy, đừng ngại cà chua sốt, canh cà chua hay cà chua nấu cùng trứng – vừa ngon, vừa tốt cho sức khỏe.
3. Tỏi - "kháng sinh tự nhiên" trong gian bếp
Tỏi từ lâu đã được xem là gia vị "vàng", nhưng ít ai biết rằng nó còn chứa allicin - hợp chất có khả năng: Ức chế sự phát triển của tế bào bất thường; Kích thích hệ miễn dịch hoạt động hiệu quả hơn.
Mẹo nhỏ: Băm hoặc đập dập tỏi và để khoảng 10 phút trước khi nấu, giúp giữ lại hoạt chất có lợi nhiều hơn. Chỉ 1 tép tỏi mỗi ngày là đủ - không cần ăn quá nhiều.
4. Nấm hương - "trợ thủ" nâng đỡ hệ miễn dịch
Nấm hương giàu polysaccharides, đặc biệt có lợi cho: Người lớn tuổi; Người sức đề kháng kém; Thời điểm mùa lạnh, cơ thể dễ mệt mỏi.
Các hoạt chất trong nấm giúp kích hoạt tế bào miễn dịch, hỗ trợ cơ thể chống lại các tác nhân gây bệnh, trong đó có tế bào ung thư.
Một bát canh nấm hương nóng hổi mùa đông không chỉ ấm bụng mà còn là "liều bổ" cho hệ miễn dịch.
Ăn thế nào để hiệu quả, không phản tác dụng?
Không có thực phẩm nào là "thần dược" nếu ăn sai cách. Muốn phát huy lợi ích:
Đa dạng thực phẩm, không ăn đơn lẻ một món
Ưu tiên hấp, luộc, xào nhanh - hạn chế chiên rán nhiệt độ cao
Hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, thịt hun khói, đồ nướng cháy
Kết hợp ngủ đủ, vận động nhẹ và uống đủ nước ấm mỗi ngày
Ung thư là nỗi sợ của nhiều người, nhưng phòng ngừa không nhất thiết phải bắt đầu từ bệnh viện hay thuốc men đắt đỏ.
Đôi khi, nó bắt đầu rất đơn giản - từ một bữa ăn tử tế mỗi ngày.
Giữa mùa đông lạnh giá, khi cơ thể dễ tổn thương nhất, việc chọn đúng thực phẩm có thể chính là cách bạn âm thầm dựng lên "hàng rào bảo vệ" cho sức khỏe của mình trong nhiều năm sau.
