Tại Đài Loan (Trung Quốc), một phụ nữ mới 28 tuổi, không mắc tiểu đường hay tăng huyết áp, trong lần kiểm tra sức khỏe định kỳ đã phát hiện mức lọc cầu thận GFR (chỉ số đánh giá chức năng lọc của thận) chỉ còn 50. Con số này cho thấy chức năng thận suy giảm nghiêm trọng, tương đương với người khoảng 80 tuổi. Nguyên nhân sau đó khiến nhiều người giật mình: do sử dụng lâu dài một loại thuốc để “xả nước” giảm cân.
Giảm cân bằng thuốc lợi tiểu, 1 viên giảm ngay 3kg
Bác sĩ chuyên khoa thận Hồng Vĩnh Tường, Đài Loan (Trung Quốc) đã chia sẻ trường hợp này. Theo lời kể, nữ bệnh nhân bị béo dạng tích nước, thường xuyên phù nề. Nghe bạn bè giới thiệu, cô dùng một viên thuốc lợi tiểu và chỉ trong một ngày đã đi tiểu tới 3.000ml, cân nặng giảm ngay 3kg. Thấy hiệu quả “nhanh gọn”, mỗi khi có tiệc quan trọng hoặc muốn giảm cân, cô lại uống một viên. Thói quen này kéo dài suốt nhiều năm.
Bác sĩ cho biết, thuốc lợi tiểu có thể gây mất nước, rối loạn điện giải và trực tiếp làm tổn thương thận nếu dùng sai chỉ định. Sau khi yêu cầu bệnh nhân ngừng thuốc và điều trị bằng thuốc chuyên khoa trong 3 tháng, chỉ số GFR của cô mới hồi phục lên khoảng 70, tuy vẫn chưa trở lại mức bình thường.
Thuốc lợi tiểu là gì và ai không nên dùng
Thuốc lợi tiểu, thường được gọi nôm na là “thuốc xả nước”, là thuốc kê đơn trong y khoa, có tác dụng giúp cơ thể đào thải bớt nước và muối. Theo thông tin từ hệ thống y tế Mayo Clinic (Mỹ), nhóm thuốc này chủ yếu được sử dụng trong các trường hợp như tăng huyết áp, đặc biệt ở người cao tuổi hoặc ăn mặn; phù do suy tim; cổ trướng do xơ gan; và bệnh tăng nhãn áp.
Tuy nhiên, thuốc lợi tiểu có thể gây đau đầu, mất nước, rối loạn điện giải như kali hoặc canxi trong máu quá cao hoặc quá thấp. Vì vậy, những người bị gout, phụ nữ mang thai hoặc cho con bú, người có chức năng thận suy giảm hoặc đang rối loạn điện giải nặng cần tránh dùng hoặc chỉ sử dụng khi có chỉ định và theo dõi chặt chẽ của bác sĩ.
Muốn giảm phù, đừng lạm dụng thuốc: 6 thực phẩm lợi tiểu tự nhiên
Béo dạng tích nước thường liên quan đến rối loạn chuyển hóa khiến nước bị giữ lại trong cơ thể. Cân nặng vì thế dao động mạnh nhưng cũng dễ điều chỉnh hơn nếu đi đúng hướng. Thay vì phụ thuộc vào thuốc, các chuyên gia khuyến cáo nên ưu tiên thực phẩm giàu kali và có tác dụng lợi tiểu tự nhiên.
- Đậu đỏ chứa nhiều saponin, lớp vỏ giàu chất xơ và ion kali, giúp đào thải lượng muối dư thừa trong cơ thể. Có thể nấu đậu đỏ lấy nước uống bằng cách rửa sạch, đun sôi rồi ủ khoảng 20-30 phút.
- Ý dĩ chứa hoạt chất coixenolide, giúp thúc đẩy chuyển hóa, cải thiện phù nề chi dưới và hỗ trợ thanh nhiệt, lợi thấp. Tuy nhiên, ý dĩ có tính hơi lạnh, phụ nữ đang mang thai hoặc trong kỳ kinh nguyệt nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi dùng.
- Chuối là nguồn kali dồi dào, mỗi quả cỡ vừa cung cấp khoảng 360 mg kali. Cơ thể duy trì cơ chế cân bằng natri - kali, vì vậy bổ sung đủ kali giúp đào thải natri, giảm giữ nước. Người trưởng thành khỏe mạnh có thể ăn 1-2 quả mỗi ngày.
- Bí đao có hơn 96% là nước, có tác dụng lợi tiểu rõ rệt. Loại quả này còn chứa axit malonic, giúp ức chế quá trình chuyển carbohydrate thành chất béo, hỗ trợ kiểm soát cân nặng. Phần vỏ bí đao được cho là có tác dụng lợi tiểu tốt hơn ruột, nên nấu cả vỏ.
- Cà phê đen nhờ caffeine giúp tăng tuần hoàn máu, đẩy nhanh tốc độ lọc của cầu thận, từ đó tăng tạo nước tiểu. Khi dùng nên uống cà phê đen, không thêm đường hay sữa.
- Râu ngô chứa flavonoid, saponin và tannin, có tác dụng kích thích thận bài tiết nước tiểu, giảm lắng đọng cặn trong đường tiết niệu và hỗ trợ phòng ngừa sỏi. Có thể rửa sạch râu ngô, đun với khoảng 1.000 ml nước, sôi rồi hạ nhỏ lửa nấu thêm 10-15 phút.
Trường hợp cô gái 28 tuổi cho thấy, giảm cân “cấp tốc” bằng thuốc có thể phải trả giá bằng sức khỏe lâu dài. Với thận, đôi khi chỉ một thói quen sai kéo dài cũng đủ khiến cơ thể già đi trước tuổi.
Nguồn và ảnh: HK01
