Ngày 7/1, Kho bạc Nhà nước (Bộ Tài chính) cho biết cơ quan này đang xây dựng dự thảo Nghị quyết của Chính phủ về điều chỉnh hạn mức sử dụng ngân quỹ Nhà nước tạm thời nhàn rỗi để gửi có kỳ hạn tại ngân hàng thương mại.
Theo đó, họ đề xuất nâng trần hạn mức từ tối đa 50% lên 60%, áp dụng đến hết 28/2. Sau thời điểm này, các khoản đã gửi được duy trì đến khi đáo hạn nhưng phải bảo đảm số dư đến 31/3 không vượt quá hạn mức theo quy định hiện hành.
Ngân quỹ Nhà nước tạm thời nhàn rỗi là nguồn tiền "chưa được giải ngân" nhưng đều đã có các nhiệm vụ chi cụ thể. Bộ Tài chính cho biết việc điều chỉnh hạn mức sẽ làm tăng áp lực cho cơ quan này trong việc đáp ứng kịp thời, đầy đủ nhu cầu thanh toán ngân sách Nhà nước như chi an ninh xã hội, giải ngân vốn đầu tư... Tuy nhiên, việc này sẽ hỗ trợ Ngân hàng Nhà nước ổn định thanh khoản của hệ thống trong giai đoạn cuối năm và Tết Nguyên đán 2026. Từ đó, nhà điều hành có thể giảm áp lực với mặt bằng lãi suất thị trường, ổn định kinh tế vĩ mô, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng.
Giao dịch tiền mặt tại một ngân hàng. Ảnh: Giang Huy
Gần đây, tăng trưởng tín dụng của hệ thống ngân hàng tăng nhanh trong khi huy động vốn của các nhà băng chưa đáp ứng được nhu cầu này. Theo báo cáo từ Ngân hàng Nhà nước, tín dụng toàn hệ thống đến 24/12 tăng trưởng 17,87% so với đầu năm, đạt 18,4 triệu tỷ đồng. Trong khi đó, tốc độ tăng huy động vốn chỉ đạt khoảng 14%. Sự chênh lệch này tạo ra sức ép lớn lên thanh khoản hệ thống, đặc biệt vào dịp giáp Tết, nhu cầu vốn tăng cao theo yếu tố mùa vụ.
Thực tế, Ngân hàng Nhà nước đã thực hiện các giải pháp ổn định thị trường, đồng thời Bộ Tài chính gửi khoản ngân quỹ tạm thời nhàn rỗi tại các nhà băng gần tối đa hạn mức 50%.
Song một số thời điểm gần đây, thanh khoản thị trường tiền tệ khó khăn dẫn đến mặt bằng lãi suất liên ngân hàng tăng cao. Chẳng hạn, các mức lãi suất kỳ hạn ngắn dưới 1 tháng trên thị trường liên ngân hàng có thời điểm duy trì 6,5-7,5% một năm, cao hơn đáng kể so với mức dưới 5% nửa đầu năm.
"Việc điều chỉnh hạn mức tối đa này là cần thiết và cấp bách", Bộ Tài chính nêu, khẳng định họ sẽ chủ động điều hành số dư tiền gửi, đảm bảo an toàn thanh khoản và không vượt quá hạn mức được quy định.
Ngoài ra, Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước sẽ phối hợp điều hành đồng bộ giữa chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ, góp phần thúc đẩy tăng trưởng gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô.
