Giữa một ngôi làng ven Hạ Môn (Trung Quốc), nơi những ngôi nhà cũ kỹ xếp san sát nhau theo nếp sống truyền thống, có một công trình nhỏ màu trắng nổi bật lên như một điểm nhấn lạ lẫm.
Ban đầu, nhiều người cho rằng đây chỉ là một ngôi nhà riêng do người dân hồi hương xây dựng. Thế nhưng, càng tìm hiểu, câu chuyện phía sau công trình này lại cho thấy một triết lý sống mang đậm tính cộng đồng, phản ánh mối liên kết bền chặt giữa con người với làng xóm.
Chủ nhân của ngôi nhà là bà Xu, một phụ nữ U65 sinh ra và lớn lên tại Hạ Môn. Tuổi thơ của bà gắn liền với biển, với những buổi sớm ngắm bình minh và chiều muộn dõi theo hoàng hôn buông xuống mặt nước. Dù từng đặt chân đến nhiều quốc gia, trải nghiệm nhiều không gian sống khác nhau, bà vẫn luôn tin rằng quê hương mình là nơi đặc biệt nhất.
“Mỗi lần trở về, chỉ cần vừa bước xuống máy bay, tôi đã có cảm giác thân thuộc không nơi nào thay thế được”, bà chia sẻ.
Bà Xu hiện làm việc trong lĩnh vực trị liệu và giáo dục cho trẻ tự kỷ. Công việc này khiến bà đặc biệt coi trọng yếu tố môi trường và thiên nhiên trong quá trình chữa lành. Studio của bà nằm trong một ngôi làng dưới chân núi, cách nhà khoảng nửa giờ lái xe, nơi không gian yên tĩnh và cây cối xanh mát trở thành một phần của liệu pháp. Chồng bà, ông Từ, cũng là người Hạ Môn. Ngôi nhà màu trắng được cải tạo từ chính căn nhà tổ tiên của gia đình ông, truyền qua nhiều thế hệ.
Ngôi làng nơi họ sinh sống nằm sát núi, từng có những con kênh nhỏ với dòng nước trong veo uốn lượn qua từng ngõ xóm. Dù những con kênh ấy không còn, nhịp sống ở đây vẫn giữ được sự chậm rãi, nhất là khi đêm xuống. Bao quanh làng là các nhà máy và khu dân cư mới, nhưng bên trong, bầu không khí cộng đồng vẫn hiện hữu rõ nét.
Sau bữa tối, gia đình bà Xu thường cùng nhau đi dạo quanh làng, trò chuyện với hàng xóm. Những khoảnh khắc giản dị ấy trở thành ký ức quý giá mà bà thường ghi lại bằng hình ảnh.
Ngôi nhà trắng cao bốn tầng rưỡi không theo đuổi phong cách mộc mạc truyền thống hay xa hoa kiểu biệt thự hiện đại. Thay vào đó, nó chinh phục người ở bằng sự tinh tế, tiện nghi và cảm giác dễ chịu. Yêu cầu đặt ra khi cải tạo khá rõ ràng: đủ không gian cho đại gia đình chín người và có một khoảng sân riêng. Toàn bộ việc thiết kế được giao cho kiến trúc sư Trịnh Lỗi, người chịu trách nhiệm “thổi hồn mới” vào ngôi nhà tổ tiên.
Tầng trệt được bố trí làm không gian sinh hoạt chung, mở ra sân nhà tràn ngập hoa cỏ. Trong sân có cây cam, bộ bàn trà mang phong cách địa phương – nơi hàng xóm thường ghé qua uống trà, chuyện trò. Phòng khách và bếp được thiết kế rộng rãi, là trung tâm kết nối các thành viên, nơi tiếng cười và những câu chuyện đời thường vang lên mỗi ngày.
Các tầng phía trên là không gian riêng tư của từng người. Mỗi phòng ngủ đều có phòng tắm riêng, đảm bảo sự thoải mái cho cả đại gia đình. Tầng thượng được chia làm hai phần: một nửa là phòng làm việc của bà Xu, nửa còn lại là khu vườn trên cao. Những mái dốc tưởng chừng khó tận dụng lại được xử lý khéo léo, giúp không gian thoáng đãng hơn và đón ánh sáng tự nhiên hiệu quả.
Điều thú vị là, ban đầu chỉ bà Xu yêu thích việc trồng và chăm sóc cây cối. Nhưng sau khi dọn về đây, các thành viên khác trong gia đình dần thay đổi. Họ bắt đầu cùng nhau tưới cây, thay hoa trong nhà – những thói quen trước kia hiếm khi xuất hiện. Ngôi nhà, theo cách nào đó, đã tác động đến lối sống, khiến con người trở nên chậm lại và quan tâm nhiều hơn đến những điều nhỏ bé.
Thiết kế cũng tính toán kỹ lưỡng yếu tố ánh sáng và vi khí hậu. Phòng ngủ đón nắng buổi sáng, phòng khách hưởng ánh sáng chiều, sân phía tây giúp giảm bớt cái nóng và tiếng ồn. Mọi chi tiết đều hướng đến sự dễ chịu lâu dài, thay vì ấn tượng nhất thời.
Quan trọng hơn cả, ngôi nhà này còn phản ánh khát vọng gìn giữ đời sống cộng đồng – điều vốn ăn sâu trong văn hóa làng quê Trung Quốc. Sân nhà thường trở thành nơi tụ họp của dân làng: uống trà, trò chuyện, hay tổ chức các bữa ăn sum họp vào dịp sinh nhật, giỗ chạp. Ngôi làng chỉ có vài chục hộ, đa phần là họ hàng, tạo nên một mạng lưới gắn bó hiếm thấy giữa bối cảnh đô thị hóa nhanh chóng.
Theo bà Xu, chính mối quan hệ cộng đồng ấy là lý do khiến bà quyết định ở lại làng. Ngôi nhà tổ tiên được cải tạo không nhằm phô diễn, mà hướng đến sự “tiết chế tinh tế” và phù hợp với đời sống chung. Giữa rất nhiều ngôi nhà trong làng, căn nhà nhỏ màu trắng đã tìm được điểm cân bằng: vừa đủ khác biệt để thể hiện cá tính, vừa đủ hòa hợp để trở thành một phần tự nhiên của không gian xung quanh.
“Ở đây không đông đúc, không áp lực như thành phố lớn. Cuộc sống dần trở nên thuận tiện và nhẹ nhàng hơn. Chúng tôi đã quen với nhịp sống này, đến mức đôi khi chẳng muốn quay lại thành phố”, bà Xu nói.
(*Theo Zhihu)
