Thắp hương là thói quen quen thuộc trong nhiều gia đình Việt, đặc biệt vào ngày rằm, mùng một hay dịp lễ Tết. Tuy nhiên, bên cạnh yếu tố tâm linh, các chuyên gia cho rằng có một chi tiết rất nhỏ nhưng thường bị bỏ qua, có thể ảnh hưởng trực tiếp tới sức khỏe các thành viên trong nhà, nhất là trẻ em và người cao tuổi.
Trong nhịp sống hiện đại, không ít gia đình thắp hương trong không gian kín, đóng chặt cửa để “giữ sự trang nghiêm”. Thói quen này tưởng như vô hại, nhưng theo các cơ quan y tế và an toàn, lại tiềm ẩn nhiều rủi ro hơn nhiều người nghĩ.
Ảnh minh họa
Khói hương trong không gian kín: Nguy cơ với hệ hô hấp
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), khói từ nhang, hương khi đốt có thể sinh ra bụi mịn PM2.5, carbon monoxide (CO) và các hợp chất hữu cơ dễ bay hơi. Trong không gian kín, các chất này dễ tích tụ, làm giảm chất lượng không khí trong nhà.
Thông tin từ Bộ Y tế Việt Nam cũng cho biết, việc tiếp xúc thường xuyên với khói hương đậm đặc có thể gây cay mắt, đau đầu, kích ứng đường hô hấp. Những tác động này thường biểu hiện rõ hơn ở trẻ nhỏ, người cao tuổi và người có bệnh nền như hen suyễn, viêm phổi mạn tính.
Các chuyên gia khuyến cáo, khi thắp hương trong nhà nên tạo sự thông thoáng tự nhiên bằng cách mở hé cửa sổ hoặc cửa chính, tránh để khói quẩn lâu trong phòng thờ. Việc thông gió không làm giảm ý nghĩa tâm linh, mà giúp bảo vệ sức khỏe cho các thành viên trong gia đình.
Ảnh minh họa
Nguy cơ cháy nổ và tai nạn sinh hoạt thường bị xem nhẹ
Không chỉ là vấn đề sức khỏe, thắp hương trong không gian thiếu thông thoáng còn liên quan đến an toàn cháy nổ. Theo Cục Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và Cứu nạn cứu hộ (Bộ Công an), thắp hương, đèn nến trên bàn thờ là một trong những nguyên nhân gây cháy nhà phổ biến vào dịp cuối năm và Tết Nguyên đán.
Những rủi ro thường gặp bao gồm tàn hương rơi xuống vật dễ cháy, chân hương bén vào rèm cửa, giấy tiền vàng mã hoặc đồ trang trí. Việc đóng kín cửa khiến khói và nhiệt tích tụ, làm tăng nguy cơ cháy âm ỉ mà gia đình khó phát hiện sớm.
Lực lượng phòng cháy khuyến cáo không nên thắp hương khi vắng người trông coi, đồng thời đặt bàn thờ cách xa các vật liệu dễ bắt lửa và thiết bị điện. Với các căn hộ chung cư, cần đặc biệt chú ý thông gió và không đốt hương vòng dài ngày nếu không có người giám sát.
Ảnh minh họa
Từ góc nhìn của các cơ quan y tế và an toàn, thắp hương không chỉ là nghi thức tâm linh mà còn là sinh hoạt thường ngày cần được thực hiện một cách khoa học. Việc mở cửa hoặc tạo sự thông thoáng nhẹ khi thắp hương, hạn chế đốt quá nhiều nén cùng lúc và luôn có người trông coi được xem là những lưu ý đơn giản nhưng cần thiết.
Giữ gìn truyền thống thờ cúng tổ tiên là nét đẹp văn hóa của người Việt. Tuy nhiên, trong đời sống hiện đại, sự thành tâm nên đi cùng với ý thức bảo vệ sức khỏe và an toàn cho cả gia đình, đặc biệt là những người dễ bị tổn thương nhất trong ngôi nhà.
