Sau nhiều tháng giảm giá liên tục với hàng loạt cú vấp gây nản lòng, ngành tiền số đang rơi sâu vào một chu kỳ suy thoái định kỳ - thường được gọi là “mùa đông crypto”. Bitcoin hiện giao dịch ở mức dưới 64.000 USD, giảm gần 50% so với mức đỉnh đạt được vào tháng 10 năm ngoái. Giá của hai đồng tiền lớn khác là Ether và Solana cũng đã giảm sâu hơn 30% chỉ trong tuần qua.
Cú sập của Bitcoin về dưới mốc 64.000 USD đã “thổi bay” khoảng 2 nghìn tỷ USD giá trị thị trường tiền số toàn cầu kể từ tháng 10/2025, theo số liệu Reuters cập nhật. Song song với đó, giá cổ phiếu của các công ty crypto lớn cũng lao dốc mạnh. Strategy - công ty chuyên mua vào lượng Bitcoin khổng lồ - đã mất 75% giá trị kể từ tháng 11/2024, thời điểm ông Trump vừa đắc cử và tuyên bố sẽ biến Mỹ thành “thủ đô tiền số của hành tinh”.
Chuỗi tin xấu dồn dập kết tinh thành một trong những cuộc khủng hoảng nghiêm trọng nhất lịch sử ngành crypto kể từ năm 2022, khi sàn FTX sụp đổ sau vụ gian lận trị giá 8 tỷ USD. Lần này, đà lao dốc của thị trường một phần bắt nguồn từ các hình thức giao dịch rủi ro cao, vốn đã gây ra một cú sốc thị trường đột ngột vào cuối năm ngoái.
Đợt suy giảm này đặc biệt gây thất vọng cho ngành, bởi nó diễn ra đúng thời điểm Nhà Trắng tỏ ra cởi mở với crypto và cam kết thúc đẩy ngành tại Mỹ. Việc giá sụt mạnh cho thấy Bitcoin vẫn rất dễ tổn thương trước các xu hướng kinh tế vĩ mô, tương tự áp lực đang đè nặng lên ngành công nghệ nói chung và dẫn tới làn sóng bán tháo trên diện rộng trong những ngày gần đây.
“Rất nhiều thời điểm, Bitcoin hành xử gần như một cổ phiếu công nghệ,” John Todaro, chuyên gia phân tích crypto tại Needham, nhận xét.
Hệ quả của đợt suy thoái đã bắt đầu hiện rõ. Hôm thứ Năm, sàn Gemini - một công ty crypto niêm yết công khai - thông báo sẽ sa thải 25% nhân sự, đồng thời chấm dứt hoạt động tại Anh, Liên minh châu Âu và Australia.
“Điều này bắt đầu giống với đợt thu hẹp quy mô mà chúng ta đã thấy vào năm 2022,” Corey Frayer, cựu quan chức Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) phụ trách mảng crypto, nhận định.
Kể từ khi Bitcoin ra đời năm 2008, ngành crypto đã trải qua nhiều chu kỳ bùng nổ và sụp đổ. Tuy nhiên, khi giá Bitcoin chạm mốc 100.000 USD vào tháng 12/2024, ngành từng kỳ vọng thị trường sẽ bước vào một giai đoạn ổn định mới.
Ông Trump khi đó hứa sẽ chấm dứt chiến dịch siết chặt quản lý crypto, đồng thời xây dựng đế chế crypto của riêng mình với các đồng tiền số mang thương hiệu Trump và một startup crypto do các con trai ông điều hành. Một số nhà đầu tư thậm chí dự đoán Bitcoin sẽ tăng vọt lên 250.000 USD trong vòng một năm.
Nhưng kỳ vọng đó đã không trở thành hiện thực. Bắt đầu từ mùa thu năm ngoái, ngành crypto liên tiếp hứng chịu những cú sốc nặng nề. Thị trường sụp đổ vào tháng 10, một phần do các yếu tố kinh tế rộng lớn như những đe dọa thương mại của ông Trump, và một phần do nhà đầu tư vay mượn quy mô lớn để đặt cược ngày càng lớn vào giá.
Ngay cả gia đình Trump cũng không tránh khỏi làn sóng hỗn loạn. WLFI, một đồng tiền số do một doanh nghiệp liên quan tới Trump phát triển, đã giảm khoảng 50% giá trị kể từ cuối tháng 9. Trong khi đó, American Bitcoin, công ty khai thác Bitcoin niêm yết công khai do các con trai ông Trump hậu thuẫn, cũng chứng kiến giá cổ phiếu lao dốc.
Khó khăn tiếp tục chồng chất trong tháng 1. Suốt nhiều tháng, ngành crypto đã vận động hành lang tại Washington nhằm thông qua một đạo luật quy mô lớn, thiết lập khung pháp lý thân thiện hơn và bảo vệ doanh nghiệp crypto khỏi các biện pháp siết chặt quản lý. Dự luật này từng được Hạ viện thông qua vào mùa hè và dự kiến được đưa ra bỏ phiếu tại một ủy ban quan trọng của Thượng viện vào tháng trước, cho đến khi bất đồng về một điều khoản khiến quá trình bị đình trệ.
Chính phủ liên bang khó có khả năng giải cứu ngành. Trong phiên điều trần trước Quốc hội mới đây, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cho biết chính phủ không có thẩm quyền yêu cầu các ngân hàng mua Bitcoin nhằm ngăn giá giảm.
Lần gần nhất crypto sụp đổ, nhiều công ty hàng đầu đã tiến hành sa thải hàng loạt, trong đó có Gemini, sàn giao dịch do hai anh em Tyler và Cameron Winklevoss sáng lập. Trong đợt cắt giảm mới nhất, công ty cho biết mục tiêu là “đẩy nhanh đáng kể con đường hướng tới lợi nhuận, ngay cả trong bối cảnh thị trường crypto hiện tại”, theo bài đăng blog của hai anh em này..
Trên mạng xã hội, nhiều chuyên gia crypto bày tỏ tâm trạng bi quan, than thở về làn sóng tan chảy mới nhất của ngành. Evgeny Gaevoy, nhà sáng lập công ty giao dịch crypto có ảnh hưởng Wintermute, viết rằng ông lo ngại chủ nghĩa lý tưởng ban đầu của ngành đã cạn kiệt trong cuộc chạy đua tìm kiếm lợi nhuận.
Theo: The NY Times, Reuters
