Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Thomas DiNanno - Ảnh: X/Thomas DiNanno
Theo Hãng tin Reuters, cáo buộc trên càng làm nổi bật tình trạng căng thẳng nghiêm trọng giữa Mỹ và Trung Quốc, chỉ một ngày sau khi Hiệp ước New START giữa Mỹ - Nga hết hiệu lực.
"Tôi có thể tiết lộ rằng Chính phủ Mỹ biết được Trung Quốc đã tiến hành các vụ nổ hạt nhân, bao gồm việc chuẩn bị các vụ thử với sức công phá dự kiến lên đến hàng trăm tấn" - ông Thomas DiNanno, Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ phụ trách kiểm soát vũ khí và an ninh quốc tế, phát biểu tại Hội nghị Giải trừ quân bị ở Geneva (Thụy Sĩ) ngày 6-2.
Ông cáo buộc quân đội Trung Quốc đã tìm cách che giấu các vụ nổ hạt nhân "vì họ nhận ra rằng những vụ thử nghiệm này vi phạm các cam kết cấm thử".
"Trung Quốc đã sử dụng kỹ thuật 'decoupling', tức phương pháp làm suy giảm khả năng phát hiện của hệ thống giám sát địa chấn, nhằm che giấu các hoạt động của mình với thế giới" - ông DiNanno nói.
Thứ trưởng DiNanno cho biết Trung Quốc đã tiến hành một vụ thử hạt nhân như vậy vào ngày 22-6-2020.
Các nhà ngoại giao tại hội nghị đánh giá cáo buộc nói trên của Mỹ là mới và thông tin này đáng lo ngại.
Trong khi đó, ông Thẩm Kiện (Shen Jian), đại sứ Trung Quốc về giải trừ quân bị tại Geneva, khẳng định Bắc Kinh luôn hành động thận trọng và có trách nhiệm trong vấn đề hạt nhân.
"Trung Quốc nhận thấy rằng trong các tuyên bố của mình, Mỹ tiếp tục thổi phồng cái gọi là mối đe dọa hạt nhân từ Trung Quốc. Trung Quốc kiên quyết phản đối những luận điệu sai sự thật này" - ông Thẩm nói, song không nhắc trực tiếp đến cáo buộc của Thứ trưởng DiNanno.
"Chính nước Mỹ là thủ phạm làm trầm trọng thêm cuộc chạy đua vũ trang" - ông Thẩm cáo buộc.
Hiệp ước New START giữa Mỹ và Nga hết hiệu lực vào hôm 6-2, đồng nghĩa Washington và Matxcơva lần đầu tiên sau hơn nửa thế kỷ không còn chịu bất kỳ ràng buộc pháp lý nào về việc triển khai tên lửa chiến lược và đầu đạn hạt nhân.
Tổng thống Mỹ Donald Trump muốn thay thế hiệp ước này bằng một thỏa thuận mới có sự tham gia của cả Trung Quốc, nước đang nhanh chóng mở rộng kho vũ khí hạt nhân của mình.
Ông DiNanno nói tại hội nghị ở Geneva: "Hiện nay Mỹ đối mặt với các mối đe dọa từ nhiều cường quốc hạt nhân. Nói ngắn gọn, một hiệp ước song phương chỉ với một cường quốc hạt nhân là không còn phù hợp vào năm 2026 và trong tương lai".
Ông nhắc lại dự báo của Mỹ rằng Trung Quốc sẽ có hơn 1.000 đầu đạn hạt nhân vào năm 2030.
Tuy nhiên, ông Thẩm tuyên bố Trung Quốc sẽ không tham gia các cuộc đàm phán mới với Mỹ và Nga ở giai đoạn hiện nay.
Ngày 6-2, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov nói Matxcơva muốn đối thoại với Washington sau khi New START hết hiệu lực, nhưng lưu ý Nga hiện sẵn sàng cho mọi kịch bản.
