Trong một lớp học vibe coding cuối tuần tại Singapore, giữa những chuyên gia công nghệ dày dạn kinh nghiệm, có một học viên đặc biệt là Usman Asif, cậu bé mới 13 tuổi. Ngồi cạnh em là chị gái Shanzey Asif, 18 tuổi. Cả hai đã cùng nhau học cách “vibe coding”, tức là tạo phần mềm bằng cách đưa ra câu lệnh chi tiết để AI sinh mã nguồn, trước khi tham gia cuộc thi hackathon AI kéo dài 24 giờ do Cursor tổ chức.
Usman là người trẻ tuổi nhất trong lớp, nơi phần lớn học viên là các quản lý và kỹ sư đã có nhiều năm làm việc trong ngành công nghệ. Dù vậy, cậu bé cho biết bản thân không quá áp lực khi học cùng những người lớn tuổi hơn. Theo Usman, độ tuổi không phải là rào cản, và trải nghiệm vibe coding mang lại cảm giác “kỳ lạ nhưng rất vui”. Chỉ sau hai ngày, Usman đã hoàn thiện một nguyên mẫu huấn luyện viên thể thao sử dụng AI, trong khi Shanzey xây dựng một website giúp những người yêu thiên văn tại Singapore theo dõi thời điểm các hành tinh có thể quan sát được.
Hành trình đến với AI của hai chị em bắt đầu từ người cha là Asif Saleem, hiện làm việc tại Google với vai trò phụ trách chiến lược tiếp cận thị trường cho mảng dịch vụ tài chính tại Nhật Bản và khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Sau khi tham gia một khóa học vibe coding vào tháng 6, ông đã tự tạo ra một công cụ phân tích báo cáo tài chính. Thấy cha mang về bản demo từ lớp học, Usman và Shanzey, vốn đã quan tâm đến AI, quyết định đăng ký tham gia khóa học tương tự.
Shanzey thừa nhận những buổi đầu khá áp lực khi xung quanh là các lãnh đạo và kỹ sư đến từ những tập đoàn lớn như Google, Oracle hay Amazon. Tuy nhiên, khi được giảng viên giải thích cặn kẽ, cô nhận ra vibe coding thực chất xoay quanh việc đặt câu lệnh, không đòi hỏi phải viết mã theo cách truyền thống. Khi website về thiên văn hoàn thiện, Shanzey cho biết điều khiến cô ấn tượng nhất là có thể tạo ra sản phẩm mà gần như không phải trực tiếp viết code.
Với Usman, quá trình học không hề suôn sẻ ngay từ đầu. Em gặp nhiều lỗi kỹ thuật, và mỗi lần nhờ AI sửa lỗi lại phát sinh vấn đề mới. Dù vậy, qua từng lần thử nghiệm, Usman dần hiểu ý nghĩa của các lỗi và cách hướng dẫn AI xử lý chúng. Cả hai chị em đều cho rằng câu lệnh chính là “xương sống” của vibe coding. Theo Usman, cần hướng dẫn AI rõ ràng như cách giáo viên giảng bài cho học sinh, còn Shanzey nhấn mạnh rằng câu lệnh đầu tiên thường quyết định hướng phát triển của cả ứng dụng.
Sau khóa học, vibe coding không trở thành hoạt động thường nhật của gia đình do mỗi người đều có lịch trình riêng. Tuy nhiên, cả ba đã quyết định thử sức tại hackathon 24 giờ do Cursor tổ chức ở Singapore vào tháng 10, sự kiện thu hút hàng trăm người tham gia, phần lớn là người trưởng thành. Mục tiêu của họ khá đơn giản, chỉ là hoàn thành được một dự án trọn vẹn.
Ý tưởng được chọn xuất phát từ một cuộc trò chuyện trong bữa tối về việc lựa chọn trường đại học cho Shanzey. Dự án của gia đình là một cố vấn hướng nghiệp đại học ứng dụng AI. Trong khoảng 12 giờ làm việc liên tục, Asif phụ trách bản nháp ban đầu, Shanzey cải thiện giao diện và bổ sung tính năng, còn Usman lên ý tưởng cho video demo, sau đó được Shanzey thực hiện. Dù không giành giải, cả gia đình coi đây là một trong những trải nghiệm đáng nhớ nhất.
Song song với việc khuyến khích con cái tiếp cận công nghệ, Asif Saleem cũng đặt ra những giới hạn rõ ràng, đặc biệt trong học tập. Theo ông, các con không được dùng AI để tạo nội dung bài tập, vì nhà trường sẽ kiểm tra kết quả đầu ra. Thời gian sử dụng thiết bị và chơi game cũng được quản lý thông qua hệ thống phần thưởng gắn với việc hoàn thành các mục tiêu sinh hoạt hằng ngày.
Từ trải nghiệm với AI, Shanzey rút ra bài học về tầm quan trọng của tư duy có cấu trúc, tương tự cách cân bằng giữa học tập, bài luận và các hoạt động ngoại khóa. Với Usman, vibe coding giúp em hiểu rằng không có con đường tắt, mà kết quả tốt đến từ việc đào sâu và học hỏi từng bước. Cả hai đều tin AI sẽ tiếp tục đóng vai trò lớn trong tương lai, dù theo đuổi bất kỳ lĩnh vực nào.
