Phát biểu trên podcast của doanh nhân Nikhil Kamath, tỷ phú Elon Musk nói rằng giáo dục đại học vẫn mang lại lợi ích xã hội. Tuy nhiên, ông đặt câu hỏi liệu việc vào đại học chỉ để tích lũy kỹ năng nghề nghiệp có còn hợp lý trong một thế giới đang dần do AI và robot chi phối.
“Tôi nghĩ bạn không bắt buộc phải học đại học”, Elon Musk nói. Ông cho rằng xã hội có thể đang tiến tới một tương lai “hậu lao động”. Trong kịch bản đó, máy móc sẽ đảm nhận phần lớn công việc mà con người hiện phải đào tạo nhiều năm để thực hiện.
Elon Musk không nói rằng việc học là vô nghĩa. Ông cho rằng động cơ học tập có thể thay đổi. Ông khuyến khích những người theo học đại học nên học theo hướng mở rộng và theo đuổi các lĩnh vực vì đam mê thay vì chỉ để sẵn sàng đi làm. Theo ông, nghệ thuật, khoa học và kiến thức phổ quát vẫn có giá trị đối với sự phát triển cá nhân.
Ông cảnh báo sự thay đổi lớn đang đến rất nhanh. Musk mô tả AI và robot như một “cơn sóng thần siêu thanh”. Ông dự đoán đây có thể là sự chuyển đổi công nghệ sâu rộng nhất mà nhân loại từng chứng kiến. Khi các công cụ có thể tự viết code, phân tích dữ liệu, thiết kế sản phẩm và tạo nội dung, nhiều vị trí văn phòng và việc làm cấp thấp có thể giảm dần hoặc biến mất.
Quan điểm của ông tương đồng với một số lãnh đạo công nghệ khác. Dario Amodei, lãnh đạo Anthropic, cảnh báo AI có thể thay thế một tỷ lệ lớn công việc văn phòng cấp thấp trong vài năm tới. Bill Gates, người đồng sáng lập Microsoft, cũng cho rằng máy móc cuối cùng có thể đảm nhiệm “hầu hết công việc” mà con người hiện làm.
Với Elon Musk, người điều hành các công ty như Tesla và đầu tư mạnh vào tự động hóa và robot, sự thay đổi này đã thể hiện rõ. Các nhà máy ngày càng dựa vào phần mềm và hệ thống tự hành thay vì lao động con người. Ông dự đoán xu hướng này sẽ tăng tốc.
Tuy nhiên, ông cũng lưu ý sự phát triển của AI không hẳn mang lại kết quả tích cực. Ông cảnh báo việc buộc các hệ thống AI chấp nhận thông tin sai lệch có thể khiến chúng hoạt động khó lường hoặc gây rủi ro. Theo ông, các hệ thống an toàn hơn cần được xây dựng dựa trên việc tìm kiếm sự thật và ra quyết định hợp lý.
Cho dù việc học đại học có trở thành tùy chọn hay không, thông điệp của Elon Musk rất rõ ràng. Các quy tắc về giáo dục và việc làm đang thay đổi nhanh chóng. Những kỹ năng quan trọng ngày hôm nay có thể không còn quan trọng trong tương lai.
Theo Wonderful Engineering
