Thủ đô Caracas của Venezuela vốn thường náo nhiệt bỗng im ắng lạ thường vào sáng 5/1, hai ngày sau khi Mỹ đột kích thành phố và bắt Tổng thống Nicolas Maduro cùng phu nhân.
Tuy nhiên, trước các cửa hàng, siêu thị, người dân xếp hàng dài chờ mua thực phẩm cùng các nhu yếu phẩm khác, dù giá cả đã bị đẩy lên cao.
Quầy hàng trong một khu chợ ở thủ đô Caracas, Venezuela, hôm 4/1. Ảnh: AFP
Tổng thống lâm thời Delcy Rodriguez đã tuyên thệ nhậm chức và chính quyền kêu gọi người dân tiếp tục duy trì mọi hoạt động bình thường sau chiến dịch đột kích của Mỹ. Tuy nhiên, các hộ gia đình đang ráo riết tích trữ nhu yếu phẩm đề phòng tình trạng khan hiếm hàng hóa.
Tâm lý thận trọng của người dân cùng bầu không khí căng thẳng trên đường phố Caracas là một dấu hiệu khác cho thấy nỗi bất an mà công chúng Venezuela đang phải đối mặt khi tương lai chưa rõ ràng.
Tại chợ trung tâm Quinta Crespo của Caracas, nhiều chủ cửa hàng đã đóng cửa vì lo ngại tình trạng bất ổn và hôi của. Ở những cửa hàng vẫn mở cửa, dòng người vẫn xếp hàng không ngớt, bất chấp cái nắng giữa trưa. Cảnh sát liên tục tuần tra trên đường phố nhằm đảm bảo trật tự.
Người dân cho hay họ tập trung mua các loại thực phẩm khô như bột ngô, gạo và đồ hộp để dự phòng trường hợp tình hình an ninh tại thủ đô trở nên tồi tệ hơn.
"Tôi đang tìm mua các nhu yếu phẩm cơ bản", Carlos Godoy, 45 tuổi, sống tại quận Caricuao phía tây Caracas, cho hay, thêm rằng phải mua sữa bột với giá 16 USD/kg. "Chúng tôi đang chờ xem điều gì sẽ xảy ra. Tất cả đều thấp thỏm lo âu".
Một người mua hàng khác, Betzerpa Ramirez, cho biết cô không tích trữ thực phẩm, nhưng nhận thấy giá cả một số mặt hàng đã tăng lên đáng kể. "Các mặt hàng vệ sinh đắt hơn, thậm chí đắt hơn cả thực phẩm", cô nói.
Alexandra Arismendi, nhân viên một cửa hàng điện thoại di động tại trung tâm thương mại Sambil tại Caracas, bày tỏ thất vọng trước tình trạng giá cả tăng vọt những ngày gần đây.
"Giá trứng tăng phi mã", cô nói. "Giá cả cao quá. Một vỉ trứng đang được bán với giá 10 USD, mức giá này quá bất thường".
Đồng nghiệp của cô tại cửa hàng điện thoại, Maria Gabriela, 23 tuổi, than thở về tình trạng sụt giảm doanh số do phần lớn khách hàng không dám ra ngoài vì lo sợ bất ổn tiếp diễn.
Trung tâm thương mại vốn thường nhộn nhịp nay vắng bóng người. Bản thân Gabriela cũng ngần ngại khi đi làm. Cô chọn đi taxi, tránh xa các phương tiện giao thông công cộng để giữ an toàn.
"Chúng tôi nghĩ mọi người sẽ mua sạc hoặc sạc dự phòng đề phòng mất điện, nhưng hóa ra họ lại đang tìm mua những thứ khác", Gabriela nói. "Mọi thứ hoàn toàn không diễn ra bình thường, trái lại, đây là những ngày kỳ lạ nhất trong vài tháng trở lại đây".
Nhiều cửa hàng ở Caracas đóng cửa vào sáng 5/1. Ảnh: Al Jazeera
Người dân Venezuela đã quen với tình trạng tăng giá thất thường và khan hiếm nguồn cung. Các chuyên gia thường đổ lỗi cho tình trạng quản lý yếu kém của chính phủ và các lệnh trừng phạt từ Mỹ đã làm mất ổn định nền kinh tế.
Dưới thời Tổng thống Maduro, giá dầu giảm mạnh, khiến nền kinh tế vốn phụ thuộc nặng nề vào xuất khẩu dầu mỏ của Venezuela rơi vào tình trạng lao dốc.
Đến năm 2018, lạm phát đã chạm mức hơn 130.000%, theo dữ liệu từ Ngân hàng Trung ương Venezuela. Đại dịch Covid-19 sau đó cũng giáng một đòn mạnh vào nền kinh tế. Chính phủ Tổng thống Maduro không công bố số liệu thống kê về lạm phát kể từ khi ông tái đắc cử hồi năm 2024.
Vẫn chưa rõ cuộc sống bình thường sẽ quay trở lại Venezuela như thế nào sau chiến dịch mang tên "Quyết tâm Tuyệt đối" của Mỹ cuối tuần trước. Theo một quan chức Venezuela giấu tên, ít nhất 80 người đã thiệt mạng trong cuộc đột kích.
Chiến dịch kết thúc sau vài giờ, nhưng Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo ông có thể ra lệnh thực hiện cuộc tấn công thứ hai nếu các yêu cầu của ông đối với Venezuela không được các lãnh đạo mới đáp ứng.
Chính phủ Venezuela cũng đã ban bố tình trạng khẩn cấp trên toàn quốc để "ngay lập tức truy tìm và bắt giữ tất cả những ai liên quan đến việc thúc đẩy hoặc hỗ trợ cuộc tấn công vũ trang của Mỹ".
Chồng chất thêm khó khăn cho Venezuela là lệnh phong tỏa một phần do Mỹ áp đặt lên các mặt hàng năng lượng xuất khẩu của nước này. Biện pháp trên được cho là sẽ làm đình trệ hơn 70% sản lượng dầu mỏ của Venezuela trong năm nay và xóa sổ nguồn thu ngân sách chủ lực.
Người dân xếp hàng mua đồ tích trữ ở thủ đô Caracas, Venezuela, hôm 3/1, sau cuộc đột kích của Mỹ. Ảnh: AFP
Quyết định của chính quyền Trump tháng trước về việc bắt tàu chở dầu Venezuela đến thị trường châu Á đã làm tê liệt hoạt động xuất khẩu của công ty dầu khí nhà nước PDVSA.
Nếu có thể nối lại hoạt động xuất khẩu, ngành dầu mỏ Venezuela sẽ có thêm thời gian để thích nghi với thực tế mới. Tuy nhiên, nếu lệnh phong tỏa vẫn tiếp diễn, đất nước sẽ phải đối mặt với thách thức không nhỏ, giới quan sát đánh giá.
Rốt cuộc, gánh nặng từ việc sụt giảm nguồn thu dầu mỏ sẽ lại dồn lên vai người dân Venezuela, theo Francisco Rodriguez, chuyên gia kinh tế Venezuela tại Đại học Denver, Mỹ.
(Theo Al Jazeera, AFP, Reuters)
