Các công tố viên liên bang Mỹ vừa truy tố người sáng lập First Brands - tập đoàn sản xuất linh kiện ô tô nổi tiếng - cùng anh trai của ông này với cáo buộc gian lận, cho rằng hai người đã triển khai một kế hoạch tinh vi kéo dài gần một thập kỷ nhằm đánh lừa các chủ nợ.
Theo bản cáo trạng được nộp lên tòa án liên bang tại Manhattan, người sáng lập First Brands là Patrick James và anh trai ông, Edward James – cựu lãnh đạo cấp cao của công ty – bị cáo buộc đã “cố tình che giấu những khoản nợ khổng lồ” và đưa ra các thông tin sai lệch khi các chủ nợ yêu cầu làm rõ tình hình tài chính.
Các công tố viên cho biết hai anh em đã luân chuyển dòng tiền qua mạng lưới công ty con và các pháp nhân do họ kiểm soát, nhằm tạo ra hình ảnh First Brands có quy mô kinh doanh lớn hơn thực tế. Một trong những giao dịch như vậy thậm chí được mô tả nội bộ là một “chuyến đi khứ hồi”, ám chỉ việc tiền được chuyển vòng quanh rồi quay trở lại điểm xuất phát mà không tạo ra giá trị kinh tế thực.
Sự sụp đổ của First Brands vào mùa thu năm ngoái đã thu hút sự chú ý lớn của giới tài chính, một phần vì nhiều tổ chức tên tuổi như BlackRock, Jefferies và UBS từng rót vốn vào doanh nghiệp này. Sau khi công ty nộp đơn xin bảo hộ phá sản, Patrick James bị sa thải, giữa lúc ban lãnh đạo First Brands cáo buộc ông đã biển thủ quỹ công ty để chi trả cho các khoản chi tiêu cá nhân, bao gồm thuê đầu bếp riêng, huấn luyện viên cá nhân và căn hộ cao cấp.
Bản cáo trạng cho biết các hành vi gian lận bị cáo buộc đã diễn ra từ năm 2018. Trước đó, kể từ năm 2013, First Brands từng được xem là một mô hình điển hình của hình thức tài trợ dựa trên hóa đơn - cơ chế trong đó các bên cho vay ứng vốn và được hoàn trả khi các nhà bán lẻ thanh toán những đơn hàng cụ thể. Đây là phương thức tài chính phổ biến khi được thực hiện minh bạch.
Tuy nhiên, theo các công tố viên, First Brands đã bí mật thế chấp cùng một hóa đơn cho nhiều bên cho vay khác nhau, qua đó tạo ra các khoản vay chồng chéo với tổng giá trị lên tới 2,7 tỷ USD, được ghi nhận thông qua các tài khoản bị cho là giả mạo.
Phản hồi về cáo buộc, Scott Hartman – luật sư đại diện cho Patrick James – cho biết thân chủ của ông “được coi là vô tội và bác bỏ toàn bộ các cáo buộc”. “Ông ấy đã gây dựng First Brands từ con số không trở thành một doanh nghiệp dẫn đầu toàn cầu trong ngành và luôn tận tâm với sự thành công của công ty,” ông Hartman nói. Luật sư của Edward James hiện chưa đưa ra bình luận.
Vụ phá sản của First Brands là một trong hai trường hợp nổi bật trong năm ngoái làm dấy lên lo ngại về những rủi ro tiềm ẩn trên thị trường tín dụng doanh nghiệp. Tháng trước, các công tố viên cũng công bố cáo buộc gian lận hình sự đối với các lãnh đạo cấp cao của Tricolor Auto - một công ty cho vay mua ô tô dưới chuẩn - gây thiệt hại cho các nhà đầu tư, trong đó có JPMorgan Chase.
Sự sụp đổ của First Brands không chỉ là bài toán cá nhân của chính founder — mà trở thành một trong những điểm nghẽn đáng chú ý cho ngành tín dụng tư nhân (private credit). Đặc điểm của thị trường này là cho vay doanh nghiệp không hoặc ít chịu giám sát như ngân hàng, thường dùng phương thức cấu trúc tài chính phức tạp, ít công khai, và đôi khi tận dụng sự lỏng lẻo trong kiểm toán, định giá tài sản, thẩm định rủi ro. Một khi First Brands sụp đổ, dòng domino sẽ ngay lập tức tác động đến các chủ nợ, quỹ tín dụng, quỹ đầu tư bất động sản,...
Theo: The NY Times







