Đường ruột là nơi cư trú của hàng tỷ vi sinh vật, đóng vai trò quan trọng trong tiêu hóa, miễn dịch và chuyển hóa. Khi hệ vi sinh mất cân bằng, tình trạng loạn khuẩn có thể xảy ra, kéo theo nhiều vấn đề sức khỏe. Đồ uống là một trong những yếu tố có thể tác động trực tiếp tới sự cân bằng này:
Cà phê không lọc
Tiến sĩ Federica Amati, chuyên gia dinh dưỡng người Anh, cho biết cà phê không lọc chứa các hợp chất cafestol và kahweol, có thể làm tăng cholesterol xấu LDL. Bên cạnh đó, cà phê còn kích thích tiết axit dạ dày và làm tăng nhu động ruột.
“Điều này có thể giúp một số người đi vệ sinh đều đặn hơn nhưng với người khác lại gây ợ nóng, đau quặn hoặc trầm trọng thêm các triệu chứng của hội chứng ruột kích thích”, bà Amati nói.
Đồ uống ăn kiêng (diet) hoặc không đường
Theo chuyên gia dinh dưỡng người Anh Rhiannon Lambert, tác động của chất tạo ngọt nhân tạo lên đường ruột không giống nhau ở mọi người. Phản ứng phụ thuộc vào loại chất tạo ngọt, liều lượng sử dụng và hệ vi sinh đường ruột sẵn có.
Bà lưu ý rằng nhiều đồ uống siêu chế biến còn chứa phụ gia như chất nhũ hóa - yếu tố đang được nghiên cứu về ảnh hưởng đối với hệ vi sinh. Vì vậy, các chuyên gia khuyến cáo chỉ nên coi đồ uống không đường là lựa chọn thỉnh thoảng, không nên dùng hằng ngày.
Các chất tạo ngọt như sucralose, saccharin và aspartame có thể làm thay đổi vi khuẩn đường ruột, gây đầy hơi hoặc rối loạn tiêu hóa nếu dùng thường xuyên.
Rượu bia
Rượu bia là yếu tố có bằng chứng rõ ràng nhất về tác hại đối với đường ruột. Các nghiên cứu cho thấy uống rượu thường xuyên có thể làm tăng tính thấm của ruột và phá vỡ sự cân bằng vi khuẩn, từ đó thúc đẩy viêm nhiễm.
Bia đặc biệt dễ gây vấn đề vì sự kết hợp giữa cồn, khí ga và carbohydrate dễ lên men, có thể làm trầm trọng tình trạng đầy hơi và khó chịu, nhất là ở những người có hệ tiêu hóa nhạy cảm. Nhiều loại bia không cồn chứa hàm lượng đường cao và không hẳn thân thiện với đường ruột như nhiều người vẫn nghĩ.
Đồ uống có đường
Bà Lambert cảnh báo rằng các loại nước ngọt có đường có thể làm thay đổi sự cân bằng vi khuẩn trong ruột, làm giảm các chủng có lợi và khiến hệ vi sinh kém đa dạng hơn. “Chế độ ăn nhiều đường bổ sung có liên quan tới sự suy giảm đa dạng vi khuẩn - đặc điểm quan trọng của đường ruột khỏe mạnh, góp phần hỗ trợ miễn dịch và tiêu hóa”, bà nói.
Nước ngọt có đường không cung cấp chất xơ hay hợp chất có lợi cho hệ vi sinh trong khi độ axit và khí ga có thể kích ứng niêm mạc ruột và làm nặng thêm tình trạng đầy hơi, đặc biệt ở người có hệ tiêu hóa nhạy cảm.
Nước tăng lực
Nước tăng lực là sự kết hợp bất lợi cho đường ruột do chứa caffeine cao, đường hoặc chất tạo ngọt, độ axit và nhiều phụ gia. Caffeine kích thích nhu động ruột, có thể gây tiêu chảy hoặc co thắt ở người nhạy cảm. Độ axit và các thành phần khác cũng dễ làm trầm trọng thêm trào ngược và các triệu chứng tiêu hóa, nhất là khi uống lúc đói.
