"Hát nhép, hát đè phổ biến, ca sĩ càng phải chuyên nghiệp"

"Hát nhép" là kỹ thuật khi biểu diễn, ca sĩ sẽ nhép miệng theo lời trên nền nhạc thu sẵn. "Hát đè" là khi ca sĩ hát khoảng 70% trên nền bản thu được làm giảm nhỏ đi, hoặc thu sẵn ở những đoạn khó hát, nốt cao, phiêu, tạo độ dày dặn trong chất giọng. Trên sân khấu, một khi ca sĩ và ban tổ chức chọn áp dụng kỹ thuật này, câu chuyện không chỉ ở thực lực giọng hát mà còn ở kỹ năng trình diễn.

Hôm 3/2, Duyên Quỳnh xin lỗi về việc chưa mang lại "trải nghiệm chuyên nghiệp" cho khán giả khi lộ hát nhép ở lễ trao giải Làn Sóng Xanh 2025. Cũng trong sự kiện này, tiết mục rock Rock thiệp hồng của Tóc Tiên (giọng ca chính) cùng ban nhạc gồm Mai Quinn (trống), Yeolan (keytar), Đào Tử A1J (guitar bass) và Muộii (guitar) gây tranh cãi khi khán giả cho rằng các "Em xinh" chơi nhạc cụ trên nền nhạc có sẵn, do động tác tay của họ không khớp với phần âm thanh phát ra. Tóc Tiên hát đè lên bản thu sẵn, không live hoàn toàn.

Việc hát nhép, hát đè không chỉ diễn ra ở Việt Nam. Tháng 12/2025, ca sĩ Thái Violet Wautier xin lỗi vì hát nhép ở khai mạc SEA Games 33. Ca sĩ cho biết ban tổ chức yêu cầu hát nhép để đảm bảo màn diễn an toàn, hoàn hảo. Tuy nhiên, khi lên sân khấu, micro của cô được bật khi tai nghe in-ear không phát giọng live của ca sĩ. Vì thế, giọng hát thật lệch với giọng thu âm sẵn.

Trước đó, trong lễ hội đón mừng năm mới 2017 diễn ra tại Quảng trường Thời đại, Mariah Carey bị cho là hát nhép hụt đến hai lần. Tại sự kiện Billboard Music Awards 2016, Britney Spears mở màn chương trình bằng nhiều ca khúc đình đám như Toxic, I'm a Slave For You. Tuy nhiên, sau màn trình diễn, mạng xã hội dậy sóng khi nhiều người tố "công chúa nhạc Pop" thực ra không hề hát mà chỉ nhép miệng theo nhạc.

Ở làng nhạc trong nước, từ năm 2021 đến nay, Nghị định 144 - thay thế Nghị định 79 ra đời năm 2012 - bỏ quy định cấm "Sử dụng bản ghi âm để thay cho giọng thật của người biểu diễn hoặc thay cho âm thanh thật của nhạc cụ biểu diễn". Nhiều người trong nghề nhận định điều này phù hợp bối cảnh ngành công nghiệp âm nhạc phát triển. Nhiều chương trình trực tiếp trên sóng truyền hình, hoặc sự kiện ở không gian ngoài trời hiện nay cho phép ca sĩ hát nhép, hát đè.

Những ca sĩ thiên về vocalist sẽ chọn hát live. Bởi họ có kỹ thuật thanh nhạc vững vàng, khả năng kiểm soát hơi thở, âm sắc và cảm xúc tốt. Nhưng các ca sĩ không có thế mạnh giọng hát hoặc sao trẻ thiên về dòng nhạc trình diễn thường lạm dụng hát nhép, đè. Theo đạo diễn Trần Vi Mỹ, khi chọn cách này, ca sĩ phải rèn kỹ năng trình diễn, ứng biến chuyên nghiệp. Nếu không, người trình diễn có thể phá hỏng tiết mục.

Với Quang Hà, hát nhép khó hơn hát thật nhiều bởi khi nhép, ca sĩ thường có tâm lý hồi hộp, không thoải mái, do đó, đòi hỏi phải luyện tập nhiều trước khi lên sân khấu sao cho khẩu hình khớp với bản thu và vũ đạo.

Còn ca sĩ Phương Thanh cho biết chỉ hát nhép, đè khi tham gia các show quan trọng, phát sóng trực tiếp, theo yêu cầu của ban tổ chức. Ở góc độ cá nhân, chị chọn hát live để không đánh mất bản sắc. "Việc hát live chứng tỏ được chất 'nghệ' của mỗi ca sĩ", ca sĩ nói.

Đồng quan điểm, nhạc sĩ Đông Thiên Đức cho biết với màn trình diễn kết hợp nhiều vũ đạo, ca sĩ nên hát đè để giữ cột hơi. Riêng với những bản ballad, người hát nên thể hiện giọng thật. Anh nói: "Nếu nghệ sĩ gặp sự cố khi thể hiện giọng thật, khán giả có thể sẽ tặng cho họ tràng pháo tay hoặc lời động viên. Trước màn hát nhép, khán giả dễ có cảm giác bị 'ánh trăng nghệ thuật lừa dối"'.